Πέμπτη, 25 Δεκεμβρίου 2014

Στέφεν Ζάιμπερτ, εκπρόσωπος της Μέρκελ: «Οι δημοκρατικές εκλογές σε μια χώρα δεν αποτελούν κίνδυνο για την Ευρωζώνη»

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ ΣΤΗΝ ΑΥΓΗ 16-12-2014 • Ρεπορτάζ: Κάκη Μπαλή • •Κομισιόν: «Το μόνο σενάριο, βάση του οποίου εργαζόμαστε, είναι αυτό της σταθερής παραμονής της Ελλάδας στο ευρώ» Η εβδομάδα του πρώτου γύρου της προεδρικής εκλογής στην Ελλάδα ξεκίνησε με πολιτικά ορθές δηλώσεις ψυχραιμίας από τους θεσμικούς παράγοντες της Εσπερίας και με την επισήμανση από τον αγγλοσαξονικό οικονομικό Τύπο ότι η ελληνική κυβέρνηση είναι αυτή που φέρνει την καταστροφή. Μοναδική... παραφωνία ήταν το εγκώμιο του προεδρικού υποψηφίου Σταύρου Δήμα, που έπλεξε, πριν από την άφιξή του στην Αθήνα, ο επίτροπος Οικονομικών Υποθέσεων Πιερ Μοσκοβισί, ο οποίος προφανώς συμμερίζεται την επιθυμία του πρόεδρου του Ζαν Κλοντ Γιούνκερ να συνδιαλέγεται με «γνώριμα πρόσωπα» - ή, όπως το διατύπωσε αυτός, «με αυτούς που θέλουν την Ελλάδα στην Ευρώπη». Μάλιστα, μετά τις συναντήσεις του με την ελληνική κυβέρνηση ο Μοσκοβισί, δήλωσε κι ένα «θα είναι κρίμα η Ελλάδα να βρεθεί αντιμέτωπη και πάλι με Grexit μετά τη σημαντική δουλειά που έχει κάνει». Κατά τα άλλα, η λέξη Grexit αποφεύγεται συστηματικά από τις Βρυξέλλες, όπως φάνηκε κι από τις δηλώσεις της εκπροσώπου της Κομισιόν, η οποία ξεκαθάρισε ότι «το μόνο σενάριο, βάση του οποίου εργάζεται η Κομισιόν, είναι αυτό της σταθερής παραμονής της Ελλάδας στο ευρώ». Ερωτηθείσα τι θα κάνει η Κομισιόν εάν η Ελλάδα οδηγηθεί σε πρόωρες βουλευτικές εκλογές, η εκπρόσωπος απάντησε ότι «η δέσμευση της Κομισιόν στις προσπάθειες των ελληνικών Αρχών και του ελληνικού λαού είναι απολύτως σαφής». Βερολίνο: Δεν είναι κίνδυνος η δημοκρατία Στο ίδιο μήκος κύματος κινείται από την περασμένη εβδομάδα και το Βερολίνο, που αντιμετωπίζει... στωικά το ενδεχόμενο διεξαγωγής πρόωρων εκλογών στην Ελλάδα και στέλνει το μήνυμα ότι δεν επεξεργάζεται κανένα σχέδιο Β. Η γερμανική κυβέρνηση εμφανίζεται πεπεισμένη ότι δεν πρόκειται να έρθει η συντέλεια του κόσμου εξαιτίας των ελληνικών εκλογών. Ο εκπρόσωπος της Μέρκελ, Στέφεν Ζάιμπερτ, ξεκαθάρισε ότι για τη γερμανική κυβέρνηση είναι αυτονόητο πως «οι δημοκρατικές εκλογές σε μια χώρα δεν αποτελούν κίνδυνο για την Ευρωζώνη», ενώ δήλωσε αναρμόδιος να σχολιάσει τη δήλωση Γιούνκερ περί γνώριμων προσώπων. Έτερος Γερμανός αξιωματούχος μιλώντας στον ανταποκριτή των «Νέων» στο Βερολίνο δήλωσε ότι «συνεχίζουμε να εργαζόμαστε με το σχέδιο Α» και πρόσθεσε ότι σε περίπτωση που διεξαχθούν πρόωρες εκλογές στην Ελλάδα θα υπάρξει ένα πολύ περιορισμένο χρονικό περιθώριο, αλλά «δεν θα έλθει καμία νέα πρόταση προς την Αθήνα». Το μήνυμα που στέλνουν οι Γερμανοί είναι διπλό. Προς την ελληνική κυβέρνηση, ότι ναι μεν σας προτιμούμε, αλλά στις δημοκρατίες αποφασίζουν οι πολίτες, και προς την αξιωματική αντιπολίτευση, ότι κι εσείς αν γίνετε κυβέρνηση, με τους ίδιους κανόνες θα έχετε να διαπραγματευτείτε. «Θέλουμε να αφήσουμε πίσω τις χρονοβόρες συζητήσεις για το περιεχόμενο του προγράμματος», ανέφερε ο ίδιος αξιωματούχος, ώστε «να ξαναγίνει η Ελλάδα κανονικό μέλος της Ευρωζώνης». Μιας Ευρωζώνης που, σύμφωνα με το Βερολίνο, είναι σήμερα πιο ανθεκτική έναντι του κινδύνου εξάπλωσης της κρίσης από ό,τι το 2012. Καθώς, λοιπόν, εκτιμούν ότι ο συστημικός κίνδυνος για τη συνοχή της Ευρωζώνης εξαιτίας της Ελλάδας έχει έκτοτε εξασθενίσει, προειδοποιούν ότι η Ευρωζώνη δεν θα επιτρέψει να τεθεί υπό πίεση. Και θυμίζουν, πόσο δύσκολο είναι να περάσει ένα κούρεμα του ελληνικού χρέους από το γερμανικό κοινοβούλιο και όχι μόνο: «Ένα νέο κούρεμα δεν μπορεί να περάσει στους λαούς των άλλων χωρών της Ευρωζώνης», υποστήριξε ο εν λόγω αξιωματούχος. Να σημειωθεί ότι η απόφαση του Eurogroup για τη δίμηνη παράταση του ελληνικού προγράμματος έχει πάει ήδη στην αρμόδια επιτροπή της γερμανικής Βουλής - και θα ψηφιστεί την Πέμπτη από την ολομέλεια, χωρίς να αναμένονται εκπλήξεις. Το όπλο του φόβου Η έως και αλαζονική ψυχραιμία των Ευρωπαίων αξιωματούχων έρχεται σε κατάφωρη αντίθεση με την καταστροφολογία των δηλώσεων της ελληνικής κυβέρνησης, όπως την εισπράττουν και αγαπημένα μέσα των αγορών, όπως η Wall Street Journal και το πρακτορείο Bloomberg. Η πρώτη αποδίδει τον «πανικό που επιστρέφει στην Ελλάδα» -που είναι και ο τίτλος του δημοσιεύματος- στον πρωθυπουργό Αντώνη Σαμαρά, ο οποίος «θέλει να τρομάξει τους ψηφοφόρους παρά να προσπαθήσει να τους πείσει». Η Wall Street Journal χαρακτηρίζει «τέχνασμα» την απόφαση Σαμαρά να επισπεύσει τη διαδικασία εκλογής Προέδρου της Δημοκρατίας, για να εξουδετερώσει την όλο και αυξανόμενη δημοτικότητα του ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος υπόσχεται να ανατρέψει τις οδυνηρές μεταρρυθμίσεις και να υποχρεώσει τους πιστωτές να αναλάβουν μεγαλύτερο κούρεμα του ελληνικού χρέους. Η εφημερίδα κάνει αναδρομή στα όσα συνέβησαν στην Ελλάδα από το 2010, επισημαίνει ότι «ο ίδιος ο Αντώνης Σαμαράς ήταν εναντίον της διάσωσης και των μεταρρυθμίσεων που τη συνόδευαν όταν ξεκίνησε το 2010, προτού τις υποστηρίξει το 2012, αφού κέρδισε τις εκλογές. Τώρα η στρατηγική του είναι να φοβίσει τους ψηφοφόρους αντί να τους πείσει», γράφει και καταλήγει πως «θα βοηθούσε εάν, αντί να φοβούνται τη δημοκρατία, οι Ευρωπαίοι ηγέτες γινόταν καλύτεροι σε αυτήν». Το Bloomberg, πάλι, υποστηρίζει ότι ο Αντώνης Σαμαράς ήταν αυτός που έχει «ξυπνήσει» την αγορά ομολόγων για τους κινδύνους μιας πολιτικής ρήξης στην Ελλάδα. Και θυμίζει ότι «η απόδοση των τριετών ομολόγων εκτινάχθηκε περισσότερες από 60 μονάδες βάσης μέσα σε μία ώρα στις 11 Δεκεμβρίου, όταν ο Αντ. Σαμαράς κατηγόρησε την αντιπολίτευση ότι αναζωπυρώνει τις ανησυχίες για έξοδο της Ελλάδας από το ευρώ». Επιπλέον, επισημαίνει ακόμη ότι ο Αντώνης Σαμαράς προκάλεσε το χειρότερο ξεπούλημα των τελευταίων 27 ετών την προηγούμενη εβδομάδα, όταν αποφάσισε την επίσπευση της διαδικασίας για την εκλογή Προέδρου της Δημοκρατίας. Εννοείται, πάντως, ότι οι αναλυτές του Bloomberg δεν βλέπουν με καλό μάτι τον ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος, «ενώ έχει μαλακώσει πολλές από τις πολιτικές του, παραμένει δεσμευμένος να αυξήσει τις κοινωνικές δαπάνες και θέλει η Ευρωζώνη και η ΕΚΤ να κουρέψουν μέρος των ελληνικών δανείων». Εξαιτίας αυτού, ο Κρίστιαν Σουλτς, της Berenberg Bank, προειδοποιεί ότι «η αλλεργική αντίδραση των επενδυτών στις πολιτικές του ΣΥΡΙΖΑ θα πρέπει να έχει καταστήσει σαφές στην ηγεσία του ότι οι αγορές δεν συγχωρούν». Όσο για τη βρετανική Guardian, περιγράφει ως «απίστευτο» το κλίμα τρόμου που δημιουργείται τις τελευταίες ημέρες στην Ελλάδα και υποστηρίζει ότι στενός συνεργάτης του Σαμαρά χαρακτήρισε την επιχείρηση τρομοκράτησης ως «win-win», λέγοντας ότι «ακόμα και αν χάσουμε στην εκλογή του Προέδρου της Δημοκρατίας, πάλι θα βγούμε κερδισμένοι, επειδή οι ψηφοφόροι θα κατηγορήσουν τον ΣΥΡΙΖΑ για το χάος που προκλήθηκε και αυτό θα μας εξασφαλίσει τη νίκη στις εθνικές εκλογές». Η Ευρώπη δεν αντέχει... Ψυχραιμία από την Ελλάδα ζητάει η συντηρητική εφημερίδα του Βερολίνου, Welt, ασχολούμενη με τη μεγαλύτερη εικόνα, σε ένα σχόλιο με τίτλο «Οι Έλληνες επιτυγχάνουν εκεί όπου σκοντάφτουν το Παρίσι και η Ρώμη». Αφού ο σχολιαστής εγκωμιάσει τις αλλαγές που είδε ο Πειραιάς μετά την έλευση της Cosco -στο στιλ, κοιτάξτε ποιοι κάνουν ιδιωτικοποιήσεις- και την εξυγίανση του προϋπολογισμού που πέτυχε η Ελλάδα, σε αντίθεση με την Ιταλία και τη Γαλλία, η εφημερίδα καταλήγει με τη δική της ερμηνεία του συστημικού κινδύνου: «Η Ευρώπη κλονίζεται. Ο Βορράς και ο Νότος συγκρούονται. Η Γαλλία είναι αδύναμη. Οι Βρετανοί απομακρύνονται από την Ε.Ε. Η Ουγγαρία ξεφεύγει σιγά-σιγά από την κοινότητα των κρατών δικαίου. Στην Ισπανία και την Πορτογαλία υποθέσεις διαφθοράς υπονομεύουν την εμπιστοσύνη συνολικά απέναντι στο πολιτικό σύστημα. Η Ε.Ε. καταφέρνει με πολύ κόπο να απαντήσει στη ρωσική επιθετικότητα. Μια νέα συζήτηση περί συνοχής της Ευρωζώνης είναι το τελευταίο που χρειάζεται η Ε.Ε. Δεν μπορεί να κάνει τίποτα: αυτή τη φορά μπορούν οι Έλληνες να σώσουν την Ευρώπη».

Τρίτη, 16 Δεκεμβρίου 2014

Υγείας Αγώνας Γόνιμος





ΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟ ΜΕΤΩΠΟ ΓΙΑΤΡΩΝ ΑΘΗΝΑ-ΠΕΙΡΑΙΑ: Υγείας Αγώνας Γόνιμος: Υγείας αγώνας γόνιμος. Οποιαδήποτε σχέση εργασίας έχουν γιατροί στην πρωτοβάθμια φροντίδα ή τα νοσοκομεία η πρωταρχική σχέση βοηθείας, αλληλεγγύης και επίλυσης ιατρικών προβλημάτων σε ιδιωτικό και δημόσιο τομέα είναι το πρωταρχικό ζητούμενο, η σχέση επαφής και εμπιστοσύνης ακόμα και σε οικονομικό επίπεδο. Εξηγούμαι αμέσως: αν ο γιατρός της ΠΦΥ εισηγείται στον ασθενή του στο ΙΚΑ περισπούδαστη πολυφαρμακία ή ο γιατρός του επιπεπλεγμένου περιστατικού νοσοκομείου μεταφέρει το «μπαλάκι» της θεραπείας από ουρά σε άλλο ταμπλό ειδικότητας βέβαια προκύπτουν τεχνητές ζητήσεις και τελικά αναποτελεσματικά συστήματα υγείας. Σε ηθικό επίπεδο λύεται η εμπιστοσύνη γιατρού-ασθενούς, γίνεται η υγεία πεδίο κερδοσκοπίας συμφερόντων που ομιλούντες γενικώς για «περιπτωσιολογία», αδρανούν κάθε ουσιαστικό έλεγχο σε επίπεδο προμηθειών, αδειοδοτήσεων, εμπορίας φαρμάκου, και παράνομης διακίνησης παραφάρμακου και δρογών ουσιών. Ο τομέας μας συνέβαλε τα μάλα όχι βέβαια λόγω γιατρών και υγειονομικών αλλά ατιμώρητων «τρωκτικών» , στη χρεοκοπία της Χώρας από τις κυβερνήσεις και διορισμένες διοικήσεις νοσοκομείων και ασφαλιστικών ταμείων τα τελευταία 40 χρόνια.1974-2014. Έτσι τα τελευταία 5 χρόνια με τις πολιτικές μνημονίων από τις κυβερνήσεις Παπανδρέου-Παπαδήμου-Σαμαρά «προκόψαμε για τα καλά»……. Σε μια Ευρωπαϊκή Ενωση με ποσοστό δαπανών επί του ΑΕΠ 45% η Ελλάδα του 2008 κοντά στο μέσο όρο δαπανών 44% ΔΙΕΤΑΧΘΗ μέσω των νεοφιλελεύθερων απάνθρωπων συνταγών των μνημονίων να πέσει στο 37% το 2018. Ήδη με το κλείσιμο Νοσοκομείων και ΙΚΑ, ελάττωση μισθών και συντάξεων, ανέργων και καταστροφής 55 από τους 92 κλάδους της ελληνικής οικονομίας έφτασε το ποσοστό στο 42,5%!Φαντάζεσθε σε τι σημείο περαιτέρω εξαχρείωσης οδηγείτε ο κόσμος της εργασίας και των απομάχων της, των συνταξιούχων που είναι κυρίως οι χρήστες των υπηρεσιών υγείας. Ο κυρ Σταμάτης 70άρης οικοδόμος αναρωτιέται γιατί έκλεισε το ΙΚΑ Νέου Ηρακλείου, η κυρά Ευδοκία ψάχνει γιατρό ειδικοτήτων Πνευμονολόγο ή ΩΡΛ να εξυπηρετηθείδωρεάν όπως ήξερε από το 1986-2008. Τα διόδια παντού στην είσοδο νοσοκομείου, στο ποσοστό συμμετοχής εξετάσεων, στο τηλέφωνο για ραντεβού, στο ποσοστό αγοράς φαρμάκων όσο αντέχει η τσέπη της. Ποτέ το ΕΣΥ ή το ΙΚΑ με τις μέχρι τώρα δολιχοδρομίες τους δεν έφεραν λύσεις. Τώρα με την νέα ισχυρή αριστερή κυβέρνηση και τους συμμάχους της στην κοινωνία, καλούμαστε να γεμίσουμε τα άδεια κουφάρια του ΙΚΑ με γιατρούς, με πρόληψη και έλεγχο στις παρασπονδίες, και στα νοσοκομεία να λειτουργήσουν με νέες προσλήψεις τα γρανάζια που λείπουν από υγειονομικούς και ΕΚΑΒ. Θα μείνει κάθε καλή μεταρρύθμιση όπως η ηλεκτρονική συνταγογράφηση θα καταργηθούν οι ιδιωτικοί ΕΣΑΝ ΑΕ θεσμοί μνημονιακών προϋπολογισμών. Η φτώχεια θέλει αξιοπρέπεια για τον αδύνατο στην δύσκολη ώρα της αρρώστιας και στα πλαίσια της αντιμετώπισης της ανθρωπιστικής κρίσης το αγαθό της ζωής και της ποιότητας ζωής έχει την πρώτη προτεραιότητα πάνω από δανειστές, πάνω από ντόπιους ολιγάρχες, φοροφυγάδες και καναλάρχες που διαγουμίζουν την ζωή μας σαν παράσιτα. Οι ανασφάλιστοι κοντά στα 3 εκατομμύρια συνάνθρωποι σήμερα θα πάρουν παράταση και νέα ευκαιρία ζωής, μακριά από μελαγχολίες και συνθήκες ξεσπιτώματος και κυνηγητού από τα κόκκινα δάνεια στους τραπεζίτες. Κόστος ελεγχόμενο ισοσκελισμένο εις βάρος δακρυγόνων από το Ισραήλ και οβίδων Λέοπαρτ από τη Γερμανία. Που φανερώθηκε στις συνθήκες πτωχοτραπεζοκρατίας ότι η ανίκανη κυβέρνηση των Σαμαρά-Βενιζέλου κόστισε μόνο 5,5 δισεκατομμύρια κόστος σε απώλεια αξίας μετοχών ενταγμένων στο Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητος, μόνο για τις 4 συστημικές τράπεζες που σώθηκαν από τα δανεικά του έθνους και εξανεμίζονται σε αξία να ξαναγοραστούν τσάμπα από τους αποτυχημένους τραπεζίτες που τις διευθύνουν. Ο ορισμός της πειρατείας. Χώρια οι απώλειες τα 9 δις που χάρισε ο Σαμαράς στις τράπεζες τον Οκτώβρη σαν μελλοντικό μπαξίσι και ξεσήκωσε την μήνη ακόμα και του Σόιμπλε με την υστερόβουλη πολιτική του, ηττοπάθειας και ευτέλειας του δημόσιου τομέα. Μόνο τα κέρδη του δημόσιου προϋπολογισμού από μια στοιχειώδη εθνική φαρμακοβιομηχανία υπολογίζονται σε άνω των 100 εκατ. Ετησίως με 1200 νέες θέσεις εργασίας . Υπάρχει πρόγραμμα εθνικής στρατηγικής σε όλους τους τομείς που η Χώρα θα αρχίσει να παράγει ,να εργάζεται να φωτοδοτεί , όπως πάντα σε πολιτισμό και δημοκρατία όλη την Ευρώπη.. Είναι καιρός να μπει νοικοκυριό σε αυτό τον τόπο. Να ξανακτίσουμε την ελπίδα. Δρ Λαμπαδάριος Διονύσης ΠΕΔΥ ΝΕΟΥ ΚΟΣΜΟΥ. 14-12-2014

Σάββατο, 13 Δεκεμβρίου 2014

Επτά παραδείγματα απομείωσης χρέους

Επτά παραδείγματα απομείωσης χρέους Καπάκος Σταύρος | ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ ΣΤΗΝ ΑΥΓΗ ΤΗΝ 12.12.2014 Παράδειγμα πρώτο: Αναρωτιέμαι αν υπήρχε έστω ένας αναλυτής, πριν από τον Απρίλιο του 2012, που να προέβλεπε ότι ο Σόιμπλε θα ήταν τελικά αυτός που θα επέβαλε κούρεμα του ελληνικού χρέους, απαιτώντας μάλιστα την τελευταία στιγμή, με κίνδυνο να τινάξει στον αέρα τις διαπραγματεύσεις, να φτάσει στο 53%; Κανένας δεν το προέβλεπε. Κι όμως, έγινε. Τι σημαίνει αυτό; Ότι πολλές φορές οι πολιτικοί μπορεί να λένε διάφορα, πράττουν όμως διαφορετικά όταν βρεθούν προ αδιεξόδου. Παράδειγμα δεύτερον: Ο Τρισέ. Ο πρώην διοικητής της ΕΚΤ, ο οποίος το 2008 δεν είχε καν καταλάβει το μέγεθος της κρίσης και ανέβαζε συνεχώς τα επιτόκια. Και εκείνος δεν ήθελε να ακούει κουβέντα για κούρεμα, ενώ έκανε ό,τι περνούσε από το χέρι του για να το αποτρέψει. Τελικά, όμως, το επέβαλε ο Σόιμπλε. Το λάθος το 2012 ήταν ότι το κούρεμα έγινε αργοπορημένα, ενώ λόγω της πολιτικής της εσωτερικής υποτίμησης, η οποία επεβλήθη στην Ελλάδα, δεν προέκυψε πραγματική απομείωση του χρέους. Παράδειγμα τρίτον: Ο Γερμανός καθηγητής Ζιν. Ο επικεφαλής του Ινστιτούτου IFO, προ τριμήνου, έβαλε στην άκρη τις συνεχείς επιθέσεις εις βάρος της χώρας μας και τα περί εκδίωξής της από την Ευρωζώνη και πρότεινε να γίνει "άφεση χρέους της Ελλάδας και άλλων χωρών". Το ανέμενε κανείς; Παράδειγμα τέταρτον: ΕΚΤ και Ε.Ε. Η Ευρωζώνη τα τελευταία χρόνια έχει παρακάμψει τον απαγορευτικό κορσέ του Συμφώνου Σταθερότητας, εφαρμόζοντας "μη συμβατικά" μέτρα. Παρέβη την αρχή της μη διάσωσης για την Ελλάδα και άλλες χώρες. Την κρίσιμη στιγμή η ΕΚΤ αγόρασε ομόλογα διασώζοντας το ευρώ, ενώ ο Ντράγκι προανήγγειλε πως "αν χρειαστεί", θα παρέμβει εκ νέου. Χωρίς τη ρευστότητα 1 τρισ. της ΕΚΤ, η Ιταλία -με χρέος 136% του ΑΕΠ- θα είχε καταρρεύσει και το ευρώ θα αποτελούσε, ίσως, παρελθόν. Η Ευρωζώνη πορεύεται με τον αραμπά, όταν πρόκειται να υπερβεί τα εγγενή προβλήματα του ευρώ. Παράδειγμα πέμπτον: Το ινστιτούτο Bruegel. Πριν από τρεις μήνες, προειδοποίησε: "Μπορεί να πρέπει να ταχθείτε υπέρ της αλλαγής του προφίλ του χρέους ή ακόμη και της αναδιάρθρωσής του εάν δεν είναι βιώσιμο". Για όσους γνωρίζουν, το Bruegel έχει μεγάλη επιρροή στις Βρυξέλλες, δεν είναι απλώς ένα ινστιτούτο... Παράδειγμα έκτον: Το Bloomberg. Στην ανάλυσή του ("Καθημερινή", 11/12) το πρακτορείο αναφέρει: "Οι πολιτικές ηγεσίες της Ε.Ε. δείχνουν ανίκανες να δράσουν, καθηλωμένες σε δημοσιονομικούς στόχους που δεν εξυπηρετούν καμιά σκοπιμότητα και σε κατάσταση παράλυσης σε ό,τι αφορά την προοπτική μιας οργανωμένης διαγραφής χρέους, χωρίς την οποία η Ελλάδα δεν έχει καμιά ελπίδα..." Παράδειγμα έβδομο: Η έκθεση του ΟΟΣΑ. Μόλις προχθές ο ίδιος ο παγκόσμιος οργανισμός, και όχι ο "ακραίος " ΣΥΡΙΖΑ, προειδοποίησε ότι η περιοριστική πολιτική είναι λάθος, δεν οδηγεί στην έξοδο από την κρίση και αντιπρότεινε την εφαρμογή πολιτικών αναδιανομής. Τούτων δοθέντων, για πόσο ακόμη το Βερολίνο θα βρίσκεται διαρκώς σε ένα "παράλληλο σύμπαν", όσον αφορά την οικονομική πολιτική; Η πορεία της Ε.Ε. δείχνει ότι η Γερμανία υποχωρεί όταν στριμώχνεται πραγματικά. Ασφαλώς το παρελθόν δεν δείχνει πάντα το μέλλον, δεν παύει όμως να έχει τη σημασία του... Σταύρος Καπάκος

Τρίτη, 9 Δεκεμβρίου 2014

Οι «απ’έξω» και οι «από μέσα»

Του Γιάννη Μπαλάφα* Τελικά αυτός ο κόσμος μάλλον χωρίζεται σε δύο μεγάλες ομάδες συμφερόντων. Τους «από μέσα» και τους «απ’έξω»… Αναλόγως με το με ποια ομάδα είσαι, έτσι σου συμπεριφέρονται. Ορισμένες χαρακτηριστικές περιπτώσεις: 1) Υπάρχει το Λουξεμβούργο, υπάρχει η Κύπρος, υπάρχει και η Ελλάδα. Το Λουξεμβούργο είναι μια χώρα νόμιμης φοροδιαφυγής όπως αποκαλύφθηκε πρόσφατα με τα Luxleaks. Έχει λοιπόν το δικαίωμα να αναδεικνύει τον πρώην πρωθυπουργό του (και αρχιτέκτονα του «πλυντηρίου φοροφυγάδων» στην καρδιά της Ευρώπης), τον κ.Γιούνκερ, σε επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Ένωσης! Το Λουξεμβούργο έχει κοινά σύνορα με τη Γερμανία και τη Γαλλία, στο Λουξεμβούργο «ξεπλένεται» πλούτος ο οποίος δημιουργήθηκε και σε αυτές τις χώρες, αλλά δε φαίνεται να ενοχλείται η κ.Μέρκελ και ο κ.Ολάντ… Το Λουξεμβούργο βλέπετε είναι με τους «από μέσα». Πριν από λίγα χρόνια η Κύπρος «τιμωρήθηκε» σκληρά διότι τράπεζες της, λέει, λειτουργούσαν σαν πλυντήρια χρήματος. Φαίνεται ότι δεν γινόταν το ίδιο ποιοτικό «στεγνό καθάρισμα» στη Μεγαλόνησο… Επίσης η Ελλάδα αντιμετωπίζεται σαν παραπαίδι για τις αγγαρείες του σπιτιού, έχοντας βεβαίως πρόθυμους για αυτούς τους ρόλους τους σημερινούς συνεταίρους της κυβέρνησης ΝΔ και ΠΑΣΟΚ. Η Ελλάδα, όπως και η Κύπρος, είναι «απ΄έξω»… 2) Σε επίπεδο οικονομίας είναι ακόμα πιο εμφανής η διαφορά των «απ΄έξω» από τους «από μέσα». Για παράδειγμα πρόσφατα η εφημερίδα ΤΑ ΝΕΑ αποκάλυπτε την ύπαρξη 23.000 αλλοδαπών και υπεράκτιων εταιρειών που έχουν αναπτύξει κερδοσκοπική δραστηριότητα στην Ελλάδα τα τελευταία 30 χρόνια. Πίσω από αυτές τις εταιρείες βρίσκονται όσοι έχουν λόγους να κρύψουν χρήματα και δραστηριότητες. Πρόσφατα μάθαμε για τις offshore του κ.Καρατζαφέρη. Επίσης πρόσφατα μάθαμε ότι η SIEMENS μέσω τέτοιων εταιρειών μετέφερε τις μίζες στην Ελλάδα. Αυτοί όμως είναι δύσκολο να ελεγχθούν, είναι δύσκολο να λογοδοτήσουν, είναι σχεδόν απίθανο να τιμωρηθούν (πάντα με εξαιρέσεις οι οποίες υπάρχουν για να αποκτούν άλλοθι απονομής δήθεν δικαιοσύνης οι «από μέσα»)… Ταυτοχρόνως σε επικαιροποιημένη μελέτη του, το Ινστιτούτο Εμπορίου και Υπηρεσιών της Εθνικής Συνομοσπονδίας Ελληνικού Εμπορίου (ΕΣΕΕ), βλέπει για τους επόμενους μήνες 53.000 λουκέτα σε εμπορικές επιχειρήσεις. Επίσης ανεργία 23% μέχρι και το 2020, με ό,τι αυτό αρνητικό συνεπάγεται για την κοινωνία, την οικονομία και το Ασφαλιστικό προβλέπει το ΙΝΕ/ΓΣΕΕ στην έκθεση του για την Ελληνική Οικονομία και την Απασχόληση 2014. Όλοι αυτοί, άνεργοι και επιχειρηματίες που «έκλεισαν» τις επιχειρήσεις τους, είναι κυριολεκτικά «απ΄έξω». Αν είχαν εντοπισθεί τα χρήματα που παράνομα αποκτήθηκαν από τους ιδιοκτήτες των offshore, αν είχαν φορολογηθεί, τότε πολλοί από τους άνεργους να είχαν δουλειά, πολλές επιχειρήσεις δε θα είχαν κλείσει. Δυστυχώς όμως ήταν από τη λάθος μεριά!!! 3) Υπάρχουν και πολλοί που είναι «έξω» απλά διότι είναι με τους «από μέσα», ενώ πολλοί άλλοι είναι «μέσα» διότι είναι με τους «απ΄’εξω». Όλοι γνωρίζουμε για επιχειρηματίες που κατέκλεψαν το ελληνικό κράτος και οργανώνουν «πάρτι» κάθε καλοκαίρι στη Μύκονο! Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση με τους υπεύθυνους των εταιρειών Energa και Hellas Power οι οποίοι υπεξαίρεσαν και καταχράστηκαν, σύμφωνα με το κατηγορητήριο, περισσότερα από 250 εκατομμύρια ευρώ μέρος των οποίων ήταν και το «Χαράτσι της ΔΕΗ» το οποίο εισέπραξαν αλλά ουδέποτε απέδωσαν στο δημόσιο. Όπως κατήγγειλε μάλιστα ο ΣΥΡΙΖΑ ο εκπρόσωπος της κυβέρνησης και τότε Υπουργός Οικονομικών κος Στουρνάρας δεν παρέστη ως πολιτική αγωγή στην δίκη των υπευθύνων των εταιρειών ενώ δικηγόρος των υπευθύνων του σκανδάλου ήταν ο Κοινοβουλευτικός Εκπρόσωπος της ΝΔ Μάκης Βορίδης. Πρόσφατα μάθαμε και ότι ο κ.Τάκης Μπαλτάκος (τότε «δεξί χέρι» του κ.Σαμαρά) είχε παρέμβει προσπαθώντας να βρει συμβιβαστική λύση… Όλοι αυτοί είναι «έξω» διότι απλά είναι με τους «από μέσα». Αντιθέτως «μέσα» είναι πολλοί για χρέη μικρά ή πολύ μικρά. Πρόσφατα μάθαμε για ανάπηρο Χανιώτη ο οποίος βρέθηκε για τρεις ημέρες στα κρατητήρια για λίγα ευρώ που δεν μπορούσε να πληρώσει καθώς τον τελευταίο χρόνο δεν συνεδρίαζε η επιτροπή που εξετάζει τις αναπηρικές συντάξεις και ο άνθρωπος είχε αναγκαστεί να ζει σε αυτοκίνητο… Πολλές είναι οι ανάλογες περιπτώσεις, δυστυχώς. -Ποιο είναι το συμπέρασμα; Απλά ότι έχουμε να δώσουμε μια πολύ σκληρή μάχη. Οι «από μέσα» καταλαβαίνουν ότι κινδυνεύουν τα προνόμια τους από ενδεχόμενες αλλαγές σε Ελλάδα και Ευρώπη. Ορισμένοι μάλιστα μπορεί να χάσουν και την ελευθερία τους αν χάσουν προηγουμένως τα πολιτικά στηρίγματα που φρόντιζαν να τους καλύπτουν σε υποθέσεις χρηματισμού, διαφθοράς κλπ. Οι «από μέσα» θα δώσουν έναν πολύ σκληρό αγώνα προκειμένου να επικρατούν οι υποστηριζόμενοι από αυτούς. Οι «από μέσα» θα ήθελαν ακόμη και «να τα βρούν» με κάποιους που δηλώνουν ότι θα καταργήσουν τα προνόμια και την ασυλία τους. Θα ήθελαν να διαιωνίσουν την παραμονή τους εντός των τειχών». -Το θέμα είναι τι θα κάνουμε εμείς οι «απ΄έξω»: Θα μείνουμε απαθείς παρατηρητές, άντε το πολύ να γίνουμε απρόθυμοι ψηφοφόροι των πολιτικών και κοινωνικών εκφραστών των «απ΄έξω»; Θα εξουσιοδοτήσουμε άλλους να δώσουν τη μάχη; Θα παρακολουθούμε από τον καναπέ τη διαστρεβλωμένη τηλεοπτική εικόνα της κρίσιμης αυτής μάχης ή θα είμαστε συμμέτοχοι, συναγωνιστές; Ο Μπέρτολτ Μπρέχτ στο «Εμβατήριο για λεηλασίες» έγραφε: «Ο βασιλιάς καινούργιες χώρες θα κατακτήσει και τη φελλάδα των φτωχών κι αυτήν θα την ζητήσει Του κόσμου το βασίλειο λαμπρά για να στηθεί πρέπει το φτωχοκάλυβο να ξεθεμελιωθεί». Αν εμείς είμαστε απαθείς παρατηρητές τότε οι πιθανότητες νικηφόρας έκβασης θα έχουν μειωθεί πολύ… *Ο Γιάννης Μπαλάφας είναι μέλος της Πολιτικής Γραμματείας του ΣΥΡΙΖΑ την οποία εκπροσωπεί στην Επιτροπή Προγράμματος

Σάββατο, 22 Νοεμβρίου 2014

Η εθνική αμυντική πολιτική και η Άγκυρα...

Χρήστου Δημήτρης ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΗΚΕ ΣΤΗΝ ΑΥΓΗ ΣΤΙΣ 16.11.2014 ΤΟΥ ΔΗΜΗΤΡΗ ΧΡΗΣΤΟΥ Δεν πρέπει να μας διαφεύγει ότι η Άγκυρα διαχρονικά και την κυβέρνηση Ανδρέα δοκίμασε με το "Χόρα" και την κυβέρνηση Σημίτη με τα Ίμια Να θέσουμε ένα μείζον και, κυρίως, εξαιρετικά επίκαιρο ερώτημα: Πώς καθορίζεται η αποτρεπτική ισχύς κάθε χώρας; Ποιοι παράγοντες καθορίζουν την ελληνική ισχύ σήμερα που η χώρα μας δοκιμάζεται από την Τουρκία, τόσο στον ελλαδικό χώρο όσο και στον Κυπριακό; Υπάρχει κάπου στον κόσμο χώρα που να είναι ισχυρή μόνο στον στρατιωτικό τομέα; Τη σύγχρονη έννοια της άμυνας και των παραμέτρων της περιέγραψε με εξαιρετικό τρόπο ο αντιστράτηγος ε.α. Διονύσιος Θεοδωρίτσης στην ομιλία του στην ημερίδα για την Εθνική Άμυνα που διοργάνωσε την περασμένη Δευτέρα η κίνηση ΠΡΑΤΤΩ. ΟΠΩΣ ανέφερε, "η αμυντική πολιτική ανήκει στον σκληρό πυρήνα της εθνικής στρατηγικής, μαζί και με την εξωτερική πολιτική, την οποία, η αμυντική πολιτική υποστηρίζει. Η γενική έννοια άμυνα παραπέμπει αρχικά στην εξασφάλιση της εδαφικής ακεραιότητας και ασφάλειας μιας χώρας μέσω της στρατηγικής, η οποία υποδηλώνει την άσκηση της τέχνης του πολέμου. Ακολούθως, με την ανάπτυξη της τεχνολογίας, τα πυρηνικά όπλα και την εξελικτική πορεία προς τη μετα-βιομηχανική εποχή, οι στρατιωτικές πτυχές της στρατηγικής διευρύνθηκαν σήμερα για να περιλάβουν μια σειρά παραγόντων καθοριστικών για την ισχύ μιας χώρας, όπως: οικονομία, διπλωματία, ενεργειακοί πόροι, έρευνα και τεχνολογία, Παιδεία, Πολιτισμός, αξιοσύνη, κοινωνική συνοχή, ηθικό κ.ά." ΕΡΩΤΗΜΑ: Σε ποια από τις πτυχές που παρουσίασε ο κ. Θεοδωρίτσης η χώρα μας πλεονεκτεί απέναντι στην Τουρκία. Έχουμε ισχυρή οικονομία; Μήπως διαθέτουμε ισχυρή διπλωματία, ενεργειακούς πόρους, έρευνα και τεχνολογία και όλα τα άλλα που συνιστούν την ολοκληρωμένη έννοια της ισχύος; Μήπως έχουμε εθνική αποτρεπτική στρατηγική και αμυντικό δόγμα; Ας απαντήσουμε. Στις ένοπλες δυνάμεις τα τελευταία χρόνια έχει γίνει πλιάτσικο σε ό,τι αφορά τον σύγχρονο και πανάκριβο εξοπλισμό τους. Η περίπτωση του Άκη δεν είναι φυσικά η μοναδική. Σήμερα που οι εντάσεις, οι προκλήσεις και οι δοκιμασίες διεξάγονται στο θαλάσσιο περιβάλλον του Αιγαίου και της ανατολικής Μεσογείου, η χώρα μας, με ευθύνη του Ευάγγελου Βενιζέλου, διαθέτει μόνον ένα από τα 4 σύγχρονα υποβρύχια κλάσης "210"! Τι γίνεται αν εξ αυτού και μόνο του λόγου υποστούμε μια σοβαρή ήττα; ΠΟΣΟ σοβαρή μπορεί να είναι μια εθνική αμυντική στρατηγική, όταν από το υπουργείο άμυνας πέρασε ο Βενιζέλος, ο οποίος, όταν έφυγε, πήρε στο σπίτι του τα όποια σχέδια υπήρχαν, όπως ομολόγησε χαχανίζοντας; Τι κάνει ο ίδιος άνθρωπος ως ΥΠΕΞ για να δημιουργήσει τις διεθνείς πολιτικές συμμαχίες, ώστε να πιεστεί η Άγκυρα και να μην το τραβήξει στα άκρα; Πόσες φορές συνεδρίασαν και συνεργάστηκαν επί διακυβέρνησης Σαμαρά οι υπουργοί Άμυνας και Εξωτερικών; ΝΑ ΠΑΜΕ στην έρευνα και την τεχνολογία; Εμείς με εντολή της τρόικας διαλύσαμε την μονάδα των Αμυντικών Συστημάτων ενώ την ίδια στιγμή η αντίστοιχη κρατική εταιρεία της Τουρκίας έχει εξελιχθεί σε γίγαντα. Η τουρκική αμυντική βιομηχανία συνεργάζεται με διεθνείς κολοσσούς υψηλής τεχνολογίας από τις ΗΠΑ, Γερμανία, Κορέα, Ισραήλ καλύπτοντας όλο το φάσμα των σύγχρονων τελευταίας γενιάς εξοπλιστικών αναγκών της και μάλιστα πέρυσι ο τζίρος της έφτασε τα 9 δισ. δολάρια, με εξαγωγές που πλησιάζουν τα 2 δισ. δολάρια! ΝΑ ΘΙΞΟΥΜΕ την παράμετρο αξιοσύνη και κοινωνική συνοχή; Μήπως είναι καλύτερο να τα προσπεράσουμε όταν οι επιλογές στα ανώτερα επίπεδα της ιεραρχίας γίνονται με κομματικά κριτήρια και ο μέσος όρος αποστράτευσης των υψηλόβαθμων στελεχών έχει πέσει στα 51 (!) χρόνια καθώς οι από κάτω κομματικοί φίλοι διώχνουν εκατοντάδες ικανά στελέχη; Τα περί κοινωνικής συνοχής, με αμοιβές πείνας στους στρατιωτικούς, που γίνονται ήρωες μόνο όταν σκοτωθούν, και τους εφέδρους απελπισμένους άνεργους στην πλειονότητά τους, καλύτερα να τα παραλείψουμε. ΣΥΝΕΧΙΖΟΥΜΕ: Είναι σε θέση η ελληνική κυβέρνηση να καλύψει τα όποια ελλείμματα ισχύος με διπλωματικούς τρόπους; Κανείς δεν είναι δυνατόν να διαπραγματευτεί με σεβαστούς όρους τα ελληνικά ζητήματα όταν απέναντί του βρίσκεται ένα φαύλος ικέτης σαν τον Βενιζέλο, που το μόνο που τον ενδιαφέρει είναι η προσωπική του πολιτική επιβίωση. Όταν αυτός και ο Σαμαράς είναι απολύτως υποταγμένοι και εκβιάσιμοι από τα ευρωπαϊκά και αμερικανικά ιερατεία, είναι αδύνατον να υπερασπιστούν τα εθνικά συμφέροντα μιας χώρας που οι δανειστές της με την πολιτική των Μνημονίων την αφήνουν στρατιωτικά ανοχύρωτη, χωρίς καμιά εγγύηση προστασίας. ΑΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΟΥΜΕ με την τουρκική πολιτική. Οι ενέργειες της τουρκικής κυβέρνησης και οι δηλώσεις του προέδρου - σουλτάνου Ερντογάν δεν αφήνουν αμφιβολίες για το πόκερ που ετοιμάζεται εις βάρος των ελληνικών συμφερόντων τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Κύπρο, όπου το νέο σχέδιο Ανάν βρίσκει τον Ελληνισμό στο χειρότερο δυνατό σημείο του μετά τη μεταπολίτευση. Αν η Άγκυρα πιεστεί, όπως και πιέζεται, για περισσότερο χώρο και ελευθερίες στους Κούρδους, δεν υπάρχει αμφιβολία πως θα ζητήσει σοβαρά ανταλλάγματα. Ένα μέρος αφορά το Κυπριακό και τον νέο πλούτο των υδρογονανθράκων. Το άλλο μέρος αφορά τη συνδιαχείριση των κοιτασμάτων του Αιγαίου με ποικίλες πιέσεις, χωρίς κανείς να μπορεί να αποκλείσει και ζητήματα μειονοτήτων στη Θράκη. ΥΠΕΡΒΟΛΙΚΑ; Θεωρητικά ναι. Όταν όμως η μία πλευρά είναι τόσο αδύνατη και άλλη, τούτη τη στιγμή, ισχυρή και επιθετική, τίποτε δεν μπορεί να αποκλειστεί. Και μη διαφεύγει σε κανέναν ότι η Άγκυρα διαχρονικά και την κυβέρνηση Ανδρέα δοκίμασε με το "Χόρα" και την κυβέρνηση Σημίτη με τα Ίμια. Ποια εγγύηση υπάρχει ότι δεν θα δοκιμάσει και την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ; Οι ασκήσεις στα γραφεία τέλειωσαν... dchristou52@gmail.com

Κυριακή, 16 Νοεμβρίου 2014

Γιάννης Βαρουφάκης: Γιατί έσκασε η διπλή φούσκα

-Είναι ο τραπεζίτης σου, Ηλίθιε! Γιάννης Βαρουφάκης: Γιατί έσκασε η διπλή φούσκα Είναι στη μοίρα των φουσκών να σκάνε. Στην Ευρώπη, εδώ και δύο χρόνια, Φραγκφούρτη και Βερολίνο πασχίζουν να δημιουργήσουν την αίσθηση ότι η Ευρώπη ξεπέρασε την κρίση του ευρώ. Τι καλύτερος τρόπος να πείσουν περί αυτού από το να φανεί πως ακόμα και η βαθιά πτωχευμένη Ελλάς συνέρχεται; Οι παρεμβάσεις της ΕΚΤ από το καλοκαίρι του 2012 και έπειτα βοήθησαν στη δημιουργία φούσκας στην ευρωζωνική αγορά ομολόγων που έκανε την κρίση να μεταναστεύσει από την επιφάνεια (τις χρηματαγορές) στα θεμέλια της ευρωπαϊκής οικονομίας (στις επενδύσεις, τις επιχειρήσεις, στον αποπληθωρισμό). Με αυτή τη φούσκα ήλπιζε η κ. Μέρκελ ότι θα «αποδείξει» πως η γενικευμένη λιτότητα και τα στραβά μάτια στις μαύρες τρύπες των τραπεζών θα συγκαλυφθούν. Στην περίπτωση της βαθιά και ποικιλοτρόπως πτωχευμένης Ελλάδας, καταβλήθηκε φιλότιμη προσπάθεια να δημιουργηθούν δύο φούσκες. Η μία φούσκα αφορούσε την αγορά ελληνικών ομολόγων και η άλλη τις τραπεζικές μετοχές. Η περίφημη έξοδος στις αγορές του περασμένου Απριλίου έγινε επειδή η ΕΚΤ έκλεισε το μάτι στους επενδυτές πως αυτά τα νέα ομόλογα θα τους τα καλύψει εκείνη αν δεν μπορεί να τα αποπληρώσει το Ελληνικό Δημόσιο - έτσι εξηγείται πώς έπεσαν ο ένας πάνω στον άλλον να αγοράσουν ομόλογα ενός πτωχευμένου κράτους. Όσο για τις τραπεζικές μετοχές, ανέβηκαν επειδή κυβέρνηση και ΕΚΤ φάνηκαν έτοιμοι να κάνουν τα στραβά μάτια στις μαύρες τρύπες στο εσωτερικό τους και, επιπλέον, το υπουργείο Οικονομικών τους υποσχέθηκε ότι θα τους δώσει, στα μουλωχτά, ό,τι εγγυήσεις χρειάζονταν για να περάσουν τα τεστ αντοχής της ΕΚΤ. Τι συνέβη λοιπόν και έσκασαν οι δύο αυτές φούσκες; Στην Ευρώπη συνολικά φταίνε τα μαντάτα ότι η Γερμανία, όπως ήταν προδιαγεγραμμένο, έπεφτε θύμα της λιτότητας που η ίδια επέβαλε στους άλλους. Στην Ελλάδα το έναυσμα για την κατάρρευση του Χρηματιστηρίου δόθηκε όταν η αποτυχία της τελευταίας (όλως χυδαίας) προσπάθειας του υπουργείου Οικονομικών να ενισχύσει κι άλλο τους τραπεζίτες, αυτή τη φορά με εγγυήσεις 9 δισ. (με τις λεγόμενες «αναβληθείσες φορολογικές υποχρεώσεις» των τραπεζιτών). Σε τι οφείλεται η αποτυχία αυτή; Οφείλεται στο ότι οι ελεγκτές της ΕΚΤ είπαν: «Ε, όχι κι αυτό! Κάναμε τα στραβά μάτια σε τόσα και τόσα, αλλά αυτό που πάτε να κάνετε τώρα, αν δεν το σταματήσουμε, θα μας πάρουν με τις πέτρες διεθνώς». Αυτή η «στραβή» έδωσε το έναυσμα για πωλήσεις τραπεζικών μετοχών, με αποτέλεσμα τη σημερινή εικόνα ενός Χρηματιστηρίου που βασίζεται σχεδόν αποκλειστικά στις πτωχευμένες τράπεζες - και το οποίο ανεβαίνει μόνο όσο οι φούσκες που χτίζονται με τα χρήματα των φορολογούμενων φουσκώνουν. Κάνουν να σκάσουν οι φούσκες που συντηρεί ο εξουθενωμένος φορολογούμενος και αμέσως το Χρηματιστήριο επιστρέφει στην πικρή πραγματικότητα. Παράλληλα, η αποκάλυψη της «άνεσης» με την οποία το κράτος είναι έτοιμο να φορτώσει άλλα 9 δισ. χρέος στο χρέος για πάρτι των τραπεζιτών έκανε και τη φούσκα των ελληνικών ομολόγων να σκάσει, ιδίως σε ένα ευρωπαϊκό περιβάλλον όπου όλες οι αντίστοιχες φούσκες δοκιμάζονταν. Με ρωτούν όμως οι συνήγοροι της κυβέρνησης (τώρα που έχασαν την πιπίλα του "greek success story": Αν συμβαίνουν αυτά στην κυβέρνηση Σαμαρά (την οποία υποστηρίζουν το Βερολίνο και η Φραγκφούρτη), ο ΣΥΡΙΖΑ τι έχει να περιμένει; Πώς θα καταφέρει να διαγράψει το χρέος; Τους απαντώ: Το χρέος θα διαγραφεί έτσι κι αλλιώς, όπως συμβαίνει με όλα τα μη βιώσιμα χρέη. Το ζήτημα είναι να έρθει μια ώρα αρχύτερα το κούρεμά του, καθώς η καθυστέρησή του αυξάνει το διαχρονικό κόστος της συγκάλυψης της χρεοκοπίας μας τόσο για την Ελλάδα όσο και για τους εταίρους μας. Πώς θα έρθει το κούρεμα; Μέσα από μια διαπραγμάτευση που δεν θέλουν σε καμία περίπτωση το Βερολίνο και η Φραγκφούρτη, αλλά που η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ θα πρέπει να αποσπάσει υπό την απειλή βέτο στις Συνόδους Κορυφής και της μη αποπληρωμής των παλαιών ομολόγων που, ανοήτως, αγόρασε η ΕΚΤ. Όσο διαρκεί αυτή η διαπραγμάτευση, δεν έχει απολύτως καμία σημασία πόσο θα πάνε τα spread ή ο δείκτης του Χρηματιστηρίου. Αυτό που έχει σημασία είναι ότι, στο τέλος της διαπραγμάτευσης, εφόσον η ελληνική οικονομία ξαναγίνει βιώσιμη, τα spread θα καταβαραθρωθούν και οι μετοχές θα ανέβουν. Άλλωστε αυτά τα νούμερα δεν είναι παρά μια θολή αντανάκλαση της πραγματικότητας. Αυτό που προέχει δεν είναι η αντανάκλαση, αλλά η ίδια η πραγματικότητα που μόνο μια σκληρή διαπραγμάτευση μπορεί να πετύχει. Πηγή : avgi.ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΗΚΕ 19-10-2014

Παρασκευή, 14 Νοεμβρίου 2014

Από τους μαυραγορίτες στη φούσκα των δανείων.

Από τους μαυραγορίτες στη φούσκα των δανείων. Του Γ. Τριποταμιανού Έχει δημοσιευτεί Αυγή 28-10-2014 • Η αγορά κατοικίας από το 1941 μέχρι σήμερα Το 2008, όταν έσκασε η φούσκα των στεγαστικών δανείων, ο κόσμος έκπληκτος ανακάλυψε ότι πίσω από την ανάγκη του κάθε ανθρώπου να ζει σε καλύτερο περιβάλλον στήθηκε ένα τεράστιο κερδοσκοπικό παιγνίδι από τις τράπεζες το οποίο οδήγησε την παγκόσμια οικονομία σε πρωτοφανή ύφεση και εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο να χάσουν τα σπίτια τους. Η ελληνική εμπειρία σύντομα θα έχει ανάλογα χαρακτηριστικά με εκείνα των ΗΠΑ, της Μ. Βρετανίας και της Ισπανίας. Οι ρυθμίσεις για τα κόκκινα δάνεια, που με περισσή υπερηφάνεια εξαγγέλλονται από την πολιτική ηγεσία και παρουσιάζονται περίπου ως ένα επίτευγμα, θέτουν χιλιάδες Έλληνες μπροστά στην άμεση προοπτική να ξεσπιτωθούν. Το πιο σημαντικό είναι ότι με τις ρυθμίσεις αυτές ταυτοποιούνται οι ένοχοι για την κρίση των τραπεζών, ενώ ταυτόχρονα αθωώνονται κάποιοι και παραδίδονται στην κοινωνία χωρίς το παραμικρό ψεγάδι. Στην πραγματικότητα η περίπτωση των «κόκκινων στεγαστικών δανείων» -σε αντίθεση με ό,τι συνέβη στο εξωτερικό- είναι μία μεθοδευμένη προσπάθεια να εμφανιστούν τα θύματα ως θύτες και οι θύτες να απολαύσουν ανενόχλητοι τους καρπούς των... έργων τους. Στην πραγματικότητα, για δεύτερη φορά στη διάρκεια των τελευταίων εβδομήντα χρόνων, η ιστορία της βίαιης αναδιανομής της ακίνητης περιουσίας των Ελλήνων επαναλαμβάνεται, με το κράτος, στην καλύτερη περίπτωση, να παίζει τον ρόλο του θεατή. Η πρώτη έγινε κατά την περίοδο της γερμανικής κατοχής, όταν 80.000 σπίτια πέρασαν από τους νόμιμους ιδιοκτήτες τους σε δωσίλογους και μαυραγορίτες καθώς η οικονομική εξαθλίωση οδήγησε χιλιάδες απελπισμένους Έλληνες να τα «πουλήσουν» για ένα κομμάτι ψωμί ή για έναν τενεκέ λάδι. Και ενώ θα περίμενε κανείς ότι η απελευθέρωση θα ακύρωνε όλες τις αγοραπωλησίες ως παράνομες, ήλθε το ελληνικό κράτος και διατήρησε πολλές από αυτές ή υποχρέωσε τους αρχικούς ιδιοκτήτες να πληρώσουν τους κατοχικούς - αγοραστές. Μάλιστα, η σχετική νομοθετική ρύθμιση έγινε το 1949, πέντε χρόνια μετά την απελευθέρωση, γεγονός που σίγουρα θα διευκόλυνε τη νομιμοποίηση των "κλοπών". Ο αναγκαστικός νόμος «περί των επί κατοχής συναφθεισών ακινήτων» σε 26 άρθρα είχε αποτέλεσμα: * Τα καλύβια των φτωχών να επιστραφούν στους παλιούς ιδιοκτήτες τους. * Για τα σπίτια της μεσαίας τάξης να γίνει διαπραγμάτευση μεταξύ «αγοραστών» και «πωλητών» προκειμένου να διευθετηθεί η «εκκρεμότητα». * Τα μεγάλα σπίτια να δοθούν στους «αγοραστές» με τη μέθοδο της φορολογίας. Η σύγχρονη ελληνική εμπειρία δεν έχει τους ίδιους πρωταγωνιστές, αλλά σίγουρα μπορεί να μιλήσει κανείς για ολιγωρία. Η σκέψη αυτή περνά από το μυαλό του κάθε καλόπιστου παρατηρητή που θα ήθελε να συγκρίνει την ελληνική εμπειρία των κόκκινων δανείων με τη βρετανική. Πριν από λίγους μήνες, τον Αύγουστο, η βρετανική Αρχή Χρηματοοικονομικής Συμπεριφοράς (FCA) επέβαλε πρόστιμο 18 εκατ. ευρώ στη Royal Bank of Scotland για παραπλάνηση δανειοληπτών. Σύμφωνα με την Αρχή, η τράπεζα έδινε στεγαστικά δάνεια σε καταναλωτές χωρίς να ελέγχει επαρκώς αν μπορούσαν να τα αποπληρώσουν. Σε 162 περιπτώσεις (από τις 164 που εξετάστηκαν) διαπιστώθηκε ότι τα τεστ δεν εντόπισαν την πραγματική οικονομική κατάσταση των υποψήφιων δανειοληπτών ώστε να τους προταθούν οι καταλληλότεροι όροι. Η RBS θα ταχυδρομήσει επιστολές προς 30.000 δανειολήπτες, με τις οποίες θα τους ζητά να καταθέσουν πιθανές ενστάσεις τους για τα στεγαστικά τους δάνεια. Στην πραγματικότητα με την απόφασή της αυτή η βρετανική Αρχή Χρηματοοικονομικής Συμπεριφοράς παραδέχθηκε ότι υπάρχει μείζων ευθύνη των τραπεζών στη χορήγηση των δανείων. Μια αλήθεια την οποία η ρύθμιση για τους πλειστηριασμούς, αλλά και τα κυοφορούμενα μέτρα για τα κόκκινα δάνεια, όχι μόνο αγνοούν, αλλά και δεν αναγνωρίζουν. Προφανώς γιατί θεωρούν ότι πολύ πιο ανώδυνα μπορεί να φορτωθεί τις ευθύνες ο «ανώνυμος» που θα χάσει το σπίτι του παρά το ίδιο το σύστημα στις πλάτες του οποίου στηρίζεται. Στις 11 Οκτωβρίου 2005, ο τότε διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος Νίκος Γκαργκάνας με μία πράξη του αναθεωρεί το ισχύον θεσμικό πλαίσιο για τις προβλέψεις που θα πρέπει να κάνουν οι τράπεζες ώστε να μη παρουσιάσουν «μαύρες τρύπες» από μη εξυπηρετούμενα δάνεια. Τα επόμενα χρόνια υπήρξαν και άλλες αποφάσεις για τις προβλέψεις στα στεγαστικά, αλλά το ενδιαφέρον εστιάζεται στην υποχρέωση των τραπεζών να ελέγχουν την πιστοληπτική ικανότητα των υποψήφιων δανειοληπτών. Έτσι, μεταξύ των άλλων, αναφέρεται ότι: «Με την Π.Δ./Τ.Ε. 2565/11.10.2005 καθορίζεται ότι: * Οι μειωμένοι συντελεστές προβλέψεων που ήδη απολαμβάνουν τα εξασφαλισμένα με ακίνητα δάνεια θα εφαρμόζονται από 31.12.2005 στο τμήμα του δανείου που αντιστοιχεί στο 75% της αγοραίας αξίας του υπέγγυου ακινήτου (αντί της ισχύουσας μέχρι σήμερα αντικειμενικής αξίας). * Παύει να ισχύει ο μειωμένος συντελεστής προβλέψεων για τα στεγαστικά δάνεια που περιέρχονται σε καθυστέρηση μεγαλύτερη των 12 μηνών. * Κατά την εκτίμηση της κεφαλαιακής επάρκειας των πιστωτικών ιδρυμάτων που διενεργείται από την Τράπεζα της Ελλάδος θα συνυπολογίζεται στις εποπτικές προβλέψεις ποσοστό των διαγραφών επισφαλών δανείων που έχουν ή θα διενεργηθούν εντός των χρήσεων των ετών 2005 και 2006. * Μετά τη λήξη της ανωτέρω περιόδου (δηλαδή από 1.1.2007 και εφεξής), τα πιστωτικά ιδρύματα υποχρεούνται να καλύπτουν με ειδικό αποθεματικό τα δάνεια των οποίων η καθυστέρηση υπερβαίνει τα τρία έτη, εφόσον δεν καλύπτονται από ειδικές προβλέψεις». Σήματα κινδύνου υπήρξαν, αλλά αγνοήθηκαν... Μάλιστα στην ίδια Πράξη αναφέρεται ότι οι τράπεζες θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη "τουλάχιστον τους κάτωθι παράγοντες κινδύνου: * Τη σχέση των οφειλόμενων μηνιαίων τοκοχρεολυτικών δόσεων έναντι του ύψους του διαθέσιμου εισοδήματος στο στάδιο της προαξιολόγησης (με βάση τη διεθνή εμπειρία 30% έως 40%, κλιμακούμενο κατάλληλα κατά το απόλυτο ύψος του διαθέσιμου εισοδήματος). * Την επίπτωση της ενδεχόμενης αύξησης των επιτοκίων επί του κόστους εξυπηρέτησής τους σε συνδυασμό με τη διάρκεια των δανείων". Και καταλήγει λέγοντας ότι «οι αρμόδιες υπηρεσίες της Τράπεζας της Ελλάδος παρακολουθούν την αποτελεσματική ενσωμάτωση των εν λόγω παραγόντων στο σύστημα διαχείρισης κινδύνων κάθε τράπεζας και λαμβάνουν τα τυχόν αναγκαία πρόσθετα μέτρα, ιδίως με τον καθορισμό υψηλότερου Δείκτη Κεφαλαιακής Επάρκειας». Κοντολογίς η κεντρική τράπεζα ούτε λίγο ούτε πολύ είχε προειδοποιήσει τις τράπεζες για τον κίνδυνο των κόκκινων δανείων και για τον λόγο αυτόν τους ζητούσε να ελέγχουν αν το εισόδημα των δανειοληπτών ήταν αρκετό όχι μόνο για να αποπληρώνονται οι δόσεις του δανείου τη συγκεκριμένη στιγμή, αλλά και εκείνες που θα προέκυπταν σε περίπτωση αύξησης των επιτοκίων. Φυσικά στις εποχές των παχέων αγελάδων κανείς δεν ανησυχούσε. Τα δάνεια εγκρίνονταν αφειδώς. Οι εισοδηματικοί περιορισμοί αγνοήθηκαν. Τα πράγματα άρχισαν να διαφοροποιούνται όταν τα πρώτα μαύρα σύννεφα της κρίσης έκαναν την εμφάνισή τους στον ορίζοντα και οι τράπεζες άρχισαν να κλείνουν τις πόρτες των... σεντουκιών τους. Τότε ήταν που ανακάλυψαν τους εισοδηματικούς περιορισμούς αλλά και τα υπερτιμολογημένα ακίνητα. Μέχρι τότε αγνοούσαν όχι μόνο κάθε λογής ελέγχους όσον αφορά το ύψος των εισοδημάτων των δανειοληπτών, αλλά προσάρμοζαν τις εκτιμήσεις που αφορούσαν την αξία των ακινήτων πάνω στην οποία έβαζαν την προσημείωση ή την υποθήκη στους στόχους για την αύξηση του μεριδίου της αγοράς που είχε η κάθε μία από αυτές. Σε αυτό το «αεροπλανάκι» καλούσαν να συμμετάσχουν και οι εργαζόμενοι στις πωλήσεις δανείων θέτοντας στόχους και μπόνους, ενώ απευθύνονταν σε εταιρείες πωλήσεων παρέχοντας γενναία ποσοστά προκειμένου να αυξήσουν τις πωλήσεις δανείων. Μάλιστα δεν ήταν λίγες οι περιπτώσεις που η απειλή «θα πάω σε άλλη τράπεζα» ήταν αρκετή όχι μόνο για να πεταχτούν στο καλάθι των αχρήστων οι υποχρεώσεις για εισοδηματικό έλεγχο των υποψήφιων δανειοληπτών, αλλά και οι στοιχειώδεις κανόνες της εκτιμητικής επιστήμης για τον καθορισμό της αξίας των ακινήτων. Οι ευθύνες Προβόπουλου Θα περίμενε κανείς ότι η Τράπεζα της Ελλάδος στο πλαίσιο του εποπτικού της ρόλου θα έκανε το αυτονόητο. Δηλαδή ό,τι ακριβώς έκανε και η βρετανική Αρχή Χρηματοοικονομικής Συμπεριφοράς: να ελέγξει κατά πόσον οι τράπεζες έδιναν στεγαστικά δάνεια σε καταναλωτές χωρίς να ελέγχουν επαρκώς αν μπορούσαν να τα αποπληρώσουν. Ήδη όταν ξέσπασε η κρίση το τιμόνι της Τράπεζας της Ελλάδος είχε περάσει στα χέρια ενός ανθρώπου που ήξερε από πρώτο χέρι τις πρακτικές που ακολουθούνταν στις χορηγήσεις δανείων. Ο κύριος Προβόπουλος, ο νέος κεντρικός τραπεζίτης, είχε πολυετή πείρα στις τραπεζικές πρακτικές αφού οι καίριες θέσεις από τις οποίες είχε περάσει τα προηγούμενα χρόνια τον βοηθούσαν να ξέρει από πρώτο χέρι πώς γίνονταν οι πωλήσεις δανείων. Τα προηγούμενα χρόνια είχε περάσει από κορυφαίες θέσεις ευθύνης και από τις δύο σημερινές συστεμικές τράπεζες (Alpha και Πειραιώς), ενώ ήταν επικεφαλής και της Εμπορικής Τράπεζας, η οποία λίγα χρόνια αργότερα πέρασε στα χέρια της Alpha. Ειδικά στην Εμπορική και στην Πειραιώς ήταν στην κορυφή της διοικητικής πυραμίδας και επομένως θα μπορούσε να σκεφτεί κανείς ότι και ο ίδιος ήταν μέρος του προβλήματος. Το σίγουρο είναι ότι σε όλη τη διάρκεια της θητείας του δεν έγινε γνωστό αν υπήρξε κάποιος έλεγχος στις τράπεζες για το αν τηρούσαν τις εισοδηματικές προδιαγραφές που είχαν τεθεί από τον προκάτοχό του. Επίσης πέπλο μυστηρίου καλύπτει τυχόν πορίσματα αλλά και ποινές σε περιπτώσεις που εντοπίστηκε ότι δεν ακολουθήθηκαν οι περιορισμοί που ίσχυαν στις χορηγήσεις δανείων. Η βρετανική εμπειρία δείχνει ότι το θέμα αυτό ήταν τόσο σοβαρό ώστε η βρετανική τράπεζα, η οποία βρίσκεται κατά 81% υπό τον έλεγχο της βρετανικής κυβέρνησης, μετά τη διάσωσή της από κρατικά κονδύλια αναγκάστηκε να πάρει μέτρα: Η RBS θα ταχυδρομήσει επιστολές προς 30.000 δανειολήπτες, με τις οποίες θα τους ζητά να καταθέσουν πιθανές ενστάσεις τους για τα στεγαστικά τους δάνεια. Στην πραγματικότητα όμως η έρευνα αυτή που έγινε από τις βρετανικές χρηματοπιστωτικές αρχές έδωσε τη δυνατότητα και σε πολλούς δανειολήπτες να υπερασπιστούν τον εαυτό τους προβάλλοντας ως επιχείρημα την πλημμελή προστασία τους από τις τράπεζες. Αντίθετα στην ελληνική εμπειρία η σιωπή υποκατέστησε το εύλογο ερώτημα που υπάρχει, αν από την πλευρά τους τα πιστωτικά ιδρύματα προστάτευσαν επαρκώς τους δανειολήπτες με το να τους αποτρέψουν από δυσάρεστες μελλοντικές περιπέτειες. Αν μάλιστα λάβει κανείς υπόψη ότι ούτε οι φορείς ούτε η κεντρική τράπεζα δεν έχουν αναφέρει τίποτε για τυχόν παρατυπίες στη διαδικασία χορήγησης των δανείων, τότε εύλογα αναρωτιέται κανείς: Τελικά όλοι οι εμπλεκόμενοι, με εξαίρεση τους δανειολήπτες, έκαναν σωστά τη δουλειά τους; Αν το καλοσκεφτεί κανείς, με τον τρόπο αυτόν οι τράπεζες είχαν ένα πραγματικά ατράνταχτο επιχείρημα για να αποκρούσουν όλες τις ενδεχόμενες κατηγορίες για τυχόν λάθη, παραλείψεις και ευθύνες στη διαδικασία χορήγησης των δανείων. Το θέμα αυτό αναδεικνύεται σε μείζον αν αναλογιστεί κανείς την αμερικάνική εμπειρία των τοξικών δανείων. Εκεί οι αρμόδιες αρχές δικαίωσαν χιλιάδες επενδυτές στον ισχυρισμό τους ότι εξαπατήθηκαν αγοράζοντας τιτλοποιημένα επισφαλή στεγαστικά δάνεια. Για τον λόγο αυτόν άλλωστε η τράπεζα Bank of America θα τους επιστρέψει 9,65 δισεκατομμύρια δολάρια σε ρευστό και 7 δισεκατομμύρια δολάρια σε διευκολύνσεις. Υπενθυμίζεται ότι συνολικά στη Bank of America έχουν επιβληθεί πρόστιμα περίπου 70 δισεκατομμυρίων δολαρίων για την εμπλοκή της στην κρίση των «τοξικών» προϊόντων που είχαν ως εγγυήσεις τα επισφαλή ενυπόθηκα δάνεια. Πώς θα μπορούσε άραγε κανείς να μιλήσει για τοξικά δάνεια όταν δεν υπήρξε θέμα τις διαδικασίες που ακολουθήθηκαν στις αξιολογήσεις για την πιστοληπτική δυνατότητα των δανειοληπτών; Πώς θα μπορούσε να αμφισβητήσει κανείς τα τιτλοποιημένα ομολογιακά στεγαστικών δανείων που διατέθηκαν στις διεθνείς αγορές; Τελικά αποδείχθηκε ότι, αν και όλο το σύστημα χορήγησης στεγαστικών δανείων ήταν διάτρητο, κανείς από τους θεσμικά υπεύθυνους για την εύρυθμη λειτουργία του δεν έκανε τίποτε, την περίοδο που οι κρουνοί των τραπεζών έρρεαν χρήμα για να αποτρέψουν τυχόν στρεβλώσεις στους όρους χορήγησης των δανείων. Και φυσικά εξίσου αδιάφοροι ήταν και όταν έφτασε η ώρα της κρίσης, καθώς κανείς θεσμικά υπεύθυνος δεν έλεγξε αν τηρήθηκαν οι όροι και οι προϋποθέσεις για τη χορήγηση των στεγαστικών και κυρίως αν τα δάνεια που δόθηκαν αντανακλούσαν την πραγματική αξία των κατοικιών τη δεδομένη στιγμή της χορήγησης των δανείων. Άλλωστε η «κατασκευή ενόχων» για την κρίση των κόκκινων δανείων ήταν πλέον εύκολη. Για όλα υπεύθυνοι ήταν οι δανειολήπτες. Αυτοί που πήραν τα δάνεια και αρνούνταν να τα ξεπληρώσουν. Αυτοί που υπερεκτίμησαν την αξία του ακινήτου που ήθελαν να αγοράσουν και παρέκαμψαν τους εισοδηματικούς περιορισμούς που ήταν σε ισχύ. Για όλους αυτούς τους λόγους, τους αξίζει κάθε είδους τιμωρία και διασυρμός, ακόμα και να χάσουν τα σπίτια τους στον πλειστηριασμό. Αυτοί ήταν οι τζογαδόροι των δανείων και θα πρέπει να πληρώσουν. Και, όπως είπε και ο πρωθυπουργός στη συζήτηση για την παροχή ψήφου εμπιστοσύνης στην κυβέρνηση, η μοίρα που περιμένει όσους μπορούν να πληρώσουν και αρνούνται θα είναι... σκληρή. Όλοι οι υπόλοιποι εμπλεκόμενοι δεν έχουν καμία ευθύνη. Οι τράπεζες, οι πωλητές δανείων, οι υπηρεσίες ελέγχου της εύρυθμης λειτουργίας του πιστωτικού συστήματος έκαναν το καθήκον τους. Και από την άποψη αυτή το σύστημα είναι θωρακισμένο, αφού, σε αντίθεση με τις ΗΠΑ και τη Μ. Βρετανία, όπου εντοπίστηκε σωρεία παραβάσεων, στην Ελλάδα όλα λειτουργούν σωστά. Δεν είναι τυχαίο μάλιστα ότι, για να επιβραβευθεί ο ρόλος της κεντρικής τράπεζας, ο αρμόδιος συμμετέχει στην επιτροπή που έχει συστήσει το υπουργείο Οικονομικών για τις νέες αντικειμενικές τιμές...

Δευτέρα, 10 Νοεμβρίου 2014

Ομηρία επ᾽ αόριστον ή επανεκκίνηση;

Ομηρία επ᾽ αόριστον ή επανεκκίνηση; 08.11.2014, 19:21 | Ετικέτες: οικονομία, Γκίκας Χαρδούβελης, χρέος, χρεοκοπία. Συντάκτης: Μπάμπης Μιχάλης . Ενώ η ομηρία της Ελλάδας από τους ξένους πιστωτές δείχνει μετά το Εurogroup της Πέμπτης και τις προτάσεις για «ενισχυμένη γραμμή προληπτικής στήριξης» και «επαυξημένη εποπτεία» να συνεχίζεται για καιρό ακόμη, ενώ το σχίσιμο των μνημονίων απομακρύνεται όλο και πιο πολύ στον ορίζοντα, το καίριο ερώτημα που προβάλλει για τους περισσότερους κατοίκους αυτής της χώρας είναι πότε επιτέλους τελειώνει αυτός ο εφιάλτης. Απάντηση στο ερώτημα ενδεχομένως να δίνει μια νέα μελέτη που εκπονήθηκε από δύο κατά βάσιν συντηρητικούς οικονομολόγους και δημοσιεύτηκε στις αρχές Οκτωβρίου, αλλά ελάχιστα μνημονεύτηκε από τον εγχώριο και τον διεθνή Τύπο. Ο λόγος, για την εργασία της γνωστής καθηγήτριας Οικονομικών του Χάρβαρντ, Κάρμεν Ράινχαρτ, και του Γερμανού συναδέλφου της, Κρίστοφ Τρέμπες, «A distant mirror of debt, default and relief». Οι δύο οικονομολόγοι ανέλυσαν 47 κρατικές χρεοκοπίες και αναδιαρθρώσεις χρέους που πραγματοποιήθηκαν στην Ευρώπη του Μεσοπολέμου (1932-1939) και τη Λατινική Αμερική των τελευταίων 30 ετών (1979-2010). Η ελάφρυνση του χρέους μετά τις χρεοκοπίες και τα κουρέματα | ΕΦ.ΣΥΝ. Το αντικείμενο Οι πρώτες αφορούσαν τα χρέη που συσσώρευσαν οι κυβερνήσεις 16 ευρωπαϊκών χωρών λόγω του υπέρμετρου δανεισμού τους από τις ΗΠΑ για την κάλυψη των αναγκών του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου. Μετά το Κραχ του 1929, η εξυπηρέτηση αυτών των δανείων έγινε δυσβάσταχτη, με αποτέλεσμα, η μία μετά την άλλη, όλες σχεδόν οι ανεπτυγμένες οικονομίες της Ευρώπης –μεταξύ αυτών και η Ελλάδα- να κηρύξουν στάση πληρωμών, κυρίως μεταξύ 1932 και 1934. Οι δεύτερες αφορούσαν τις υψηλού και μεσαίου εισοδήματος αναδυόμενες οικονομίες της Λατινικής Αμερικής, οι οποίες βρέθηκαν στον κυκεώνα των πολιτικο-οικονομικών εξελίξεων που σημειώθηκαν σε αυτήν την ήπειρο μετά το 1979. Οι Ράινχαρτ-Τρέμπες χρησιμοποίησαν στη μελέτη τους πληθώρα οικονομικών μεγεθών, όπως το πραγματικό κατά κεφαλήν ΑΕΠ, η δανειοληπτική αξιολόγηση της κάθε χώρας, οι ροές κεφαλαίων, το βάρος εξυπηρέτησης του χρέους σε σχέση με το ΑΕΠ, τα έσοδα, οι εξαγωγές, το εξωτερικό χρέος, το δημόσιο και ιδιωτικό χρέος, το συνολικό -εξωτερικό και εγχώριο- χρέος της κεντρικής κυβέρνησης σε σχέση με το ΑΕΠ. Τα συμπεράσματα της μελέτης τους τσακίζουν κόκαλα, καταρρίπτουν μύθους, απονευρώνουν απειλές, όπως αυτή που πλανάται εδώ και 4 χρόνια πάνω από τα κεφάλια των Ελλήνων: η χρεοκοπία, το «κούρεμα» ή η οποιαδήποτε άλλη ολοκληρωμένη μορφή αναδιάρθρωσης του χρέους δεν είναι καταστροφή για μια υπερχρεωμένη χώρα. Αντίθετα, αποτελεί το εφαλτήριο για μια εκτόξευση, για ένα οικονομικό θαύμα. Τα ιστορικά στοιχεία της μελέτης έδειξαν ότι, από τη στιγμή που μια χώρα κηρύσσει στάση πληρωμών ή προχωρεί στην οριστική αναδιάρθρωση του χρέους της, η συνέχεια γι’ αυτήν μόνο προς το καλύτερο μπορεί να είναι, αφού βιώνει μια περίοδο υψηλής οικονομικής ανάπτυξης, χαμηλότερου χρέους και μικρότερης επιβάρυνσης για την εξυπηρέτησή του. Επίσης, η πρόσβασή της στις αγορές και η χρηματοδότησή της από αυτές όχι μόνο δεν αποκόβεται, όπως ισχυρίζονται αρκετοί, αλλά αντιθέτως βελτιώνεται. Τα συμπεράσματα Από τα 47 κράτη που μελετήθηκαν στην έκθεση, τα 39 (το 83% δηλαδή) κατέγραψαν μετά τη στάση πληρωμών ή την τελική συμφωνία αναδιάρθρωσης του χρέους τους ταχύτατους ρυθμούς οικονομικής ανάπτυξης, 6 βίωσαν στασιμότητα, ενώ μόλις 2 ύφεση. Η οικονομική ανάπτυξη που πέτυχαν αυτές οι χώρες τα πρώτα χρόνια μετά τη χρεοκοπία ή την αναδιάρθρωση του χρέους τους μόνο αμελητέα δεν ήταν. Ο μέσος συνολικός ρυθμός ανάπτυξης των ευρωπαϊκών οικονομιών στην τετραετία που ακολούθησε μετά τη χρεοκοπία τους τη δεκαετία του ’30 ήταν 16%, ενώ στις χώρες της Λατινικής Αμερικής ήταν αντίστοιχα 9%. Οι Ράινχαρντ, Τρέμπες διαπίστωσαν ακόμη ότι το χρέος αυτών των χωρών μειώθηκε (μετά τη χρεοκοπία τους ή την τελική αναδιάρθρωση) κατά μέσο όρο από 14% έως 16% του ΑΕΠ τους. Κατέληξαν, τέλος, στο συμπέρασμα ότι οι ξένοι πιστωτές, όχι μόνο δεν γυρίζουν την πλάτη στις χώρες που χρεοκοπούν, αλλά αντίθετα σπεύδουν -σε αρκετές περιπτώσεις σχεδόν αμέσως μετά το πιστωτικό γεγονός- να τους ξαναδανείσουν. Γιατί επί της ουσίας, οι «δυνάμεις της αγοράς» δεν ενδιαφέρονται και τόσο για την τιμωρία όσων αθετούν τα χρέη τους, όπως πολλοί θέλουν να πιστεύουμε, αλλά πρωτίστως για τα κέρδη και τις αποδόσεις των επενδύσεων. Τα στοιχεία έδειξαν ότι το πολύ μέσα σε 4 χρόνια μετά τη χρεοκοπία τους οι περισσότερες χώρες που χρεοκόπησαν κατάφεραν να ανακτήσουν την πρόσβασή τους στις αγορές. Οι χώρες της Λατινικής Αμερικής που χρεοκόπησαν τη δεκαετία του ’90 πέτυχαν μάλιστα να αντλήσουν κεφάλαια από τις αγορές αμέσως μετά τη στάση πληρωμών.

Παρασκευή, 7 Νοεμβρίου 2014

Περί «μονομερών ενεργειών» στο Μνημόνιο και Χρέος

Περί «μονομερών ενεργειών» στο Μνημόνιο και Χρέος του Γιάννη Τόλιου Τελευταία από δυνάμεις του κατεστημένου, γίνεται προσπάθεια να φέρουν σε δύσκολη θέση το ΣΥΡΙΖΑ προβάλλοντας το δίλημμα: «μονομερείς ενέργειες» ή «διαπραγματεύσεις» στην κατάργηση του Μνημονίου και διαγραφή του μεγαλύτερου μέρους του Χρέους. Στόχος να ενοχοποιηθεί κάθε προσπάθεια άσκησης κυριαρχικών δικαιωμάτων και αμφισβήτησης του νεοφιλελεύθερου πλαισίου της ευρωζώνης και υποταγής τελικά στους όρους των πιστωτών. Τι λένε οι επίσημες θέσεις του ΣΥΡΙΖΑ Τόσο στις συνεδριακές αποφάσεις του ΣΥΡΙΖΑ, όσο και στην πρόσφατη ευρω-εκλογική διακήρυξη, τονίζεται ρητά ότι στόχος του είναι: «η ακύρωση του Μνημονίου και της πολιτικής λογικής που τα επιβάλλει, καθώς η αντιμετώπιση του χρέους… Χωρίς διαγραφή του μεγαλύτερου μέρους του αποκλείεται να ανασάνει η χώρα….. Η διαδικασία αναδιαπραγμάτευσης θα ξεκινήσει άμεσα και θα απαιτηθεί η ακύρωση των επαχθών όρων και συμβάσεων. Για την επίτευξη των στόχων θα αξιοποιηθούν στην περίπτωση εκβιασμών, όλα τα όπλα: η διακοπή πληρωμών, η καταγγελία και πρόκληση ζημιάς στη χώρα με στόχο τη διάσωση του ευρώ και των ιδιωτικών τραπεζών, ….κά. Εμείς θέλουμε να σώσουμε τη χώρα μέσα στο ευρώ και όχι με πρόσχημα τη σωτηρία του ευρώ να οδηγήσουμε τη χώρα στην καταστροφή. Όπως συμπυκνώνει το σύνθημα «καμιά θυσία για το ευρώ», απόλυτη προτεραιότητα για το ΣΥΡΙΖΑ είναι η αποτροπή της ανθρωπιστικής καταστροφής και η ικανοποίηση των κοινωνικών αναγκών και όχι η υποταγή σε υποχρεώσεις που ανέλαβαν άλλοι υποθηκεύοντας τη χώρα…» «Μαξιμαλισμοί» και βιωσιμότητα χρέους; Το παραπάνω πλαίσιο, ανεξάρτητα από επί μέρους επιφυλάξεις ή ερωτήματα που μπορεί κάποιος να έχει, χαράσσει το γενικότερο πλαίσιο του στρατηγικού στόχου και της τακτικής επίτευξης του. Η ακύρωση της λιτότητας (Μνημόνιο), η διαγραφή μεγαλύτερου μέρους του χρέους και εξόφληση υπόλοιπου με ρήτρα ανάπτυξης, καθώς ο δημόσιος-κοινωνικός έλεγχος των τραπεζών, αποτελούν θεμελιώδεις προϋποθέσεις για προώθηση της παραγωγικής ανασυγκρότησης και προοδευτικής έξοδο από την κρίση με ανοικτό τον ορίζοντα της σοσιαλιστικής προοπτικής. Δεν πρόκειται για «μαξιμαλισμό» αλλά «αναγκαία και ικανή συνθήκη» να βγει η οικονομία και κοινωνία από την κρίση με κυβέρνηση της Αριστεράς. Η βιωσιμότητα (εξοφλησιμότητα) του χρέους είναι αντικειμενική ανάγκη και όχι «φαντασίωση» αριστερών «μαξιμαλιστών». Αντίθετα η υποτίμηση ή αποδοχή μικρής ελάφρυνσης (επιμήκυνση, οριακή μείωση επιτοκίων ή «πάγωμα», κά), παρά τα όποια θετικά, δεν επιλύει το πρόβλημα της βιώσιμης εξόδου από την κρίση σε προοδευτική κατεύθυνση. Πρακτικά, στο υποθετικό σενάριο της αύξησης του ΑΕΠ 3% (ή 5,4 δις €), ο επιμερισμός για στοιχειώδη ανακούφιση του λαού, στήριξη ανάπτυξης, εξυπηρέτηση χρέους, δεν μπορεί να ξεπερνά τα 1,8-2 δις € κατά περίπτωση. Δηλαδή οι δαπάνες για τοκοχρεολύσια από το «πραγματικό πλεόνασμα», δεν μπορούν να υπερβαίνουν 1,5-2 δις το χρόνο. (Αν γινόταν δικαιότερη κατανομή φορολογικών βαρών ίσως να διατίθετο κάτι περισσότερο).! Ωστόσο το 2014 τα τοκοχρεολύσια ανέρχονται σε 31 δις, το 2015 σε 22 δις, το 2016 σε 13,5 δις και συνεχίζουν στο ίδια περίπου ύψος ως το 2020, ενώ μετά κάνουν άλμα σε 28 δις 2021, σε 33 δις 2022, σε 29 δις 2023, διατηρούμενα στα 16-17 δις το χρόνο ως το 2030. Από εδώ πηγάζει η ανάγκη διαγραφής του μεγαλύτερου μέρους για να αποφύγουμε «διαχρονική λιτότητα» και όχι λόγω αριστερών «μαξιμαλισμών», όπως ισχυρίζονται ορισμένοι.! Ποιες θεωρούνται μονομερείς ενέργειες; Το αίτημα της διαγραφής του μεγαλύτερου μέρους του χρέους, ασφαλώς δεν είναι ιδέα που αρέσει στους πιστωτές. Το ζήτημα έχει τεθεί στην «τρόϊκα» από τον πρ. υπουργό οικονομικών Γιάννη Στουρνάρα, αλλά η απάντηση του Β.Σόϊμπλε ήταν η γνωστή φράση: «forget it Yiannis» (ξέχνα το Γιάννη).! Το πρώτο ερώτημα είναι αν η συγκεκριμένη απάντηση αποτελεί ή όχι μονομερής ενέργεια; Και πότε θεωρείται τέτοια; Μόνο όταν προέρχεται από τους οφειλέτες ή και τους πιστωτές; Δεν ήταν άραγε μονομερής η ενέργεια ένταξης στο ΔΝΤ, η επιβολή της «τρόϊκας» και του Μνημονίου στη χώρα; Γιατί η χρήση κυριαρχικού δικαιώματος και η επίκληση του διεθνούς δικαίου από μια χώρα («κατάσταση ανάγκης», «απεχθές χρέος» κά) θεωρείται «μονομερής ενέργεια»; Η παραβίαση ευρωπαϊκών συνθηκών (Χάρτης Θεμελιωδών Δικαιωμάτων, κά) δεν είναι μονομερής ενέργεια; Χρειάζεται κατά συνέπεια να δούμε το ζήτημα τόσο από νομική, όσο οικονομική, κοινωνική και πολιτική άποψη. Από νομική άποψη η άσκηση των κυριαρχικών δικαιωμάτων μιας χώρας, δε καμιά περίπτωση δεν είναι μονομερής ενέργεια. Σε οικονομικό και κοινωνικό επίπεδο, η απαίτηση διαγραφής του μεγαλύτερου μέρους του χρέους, πηγάζει από αντικειμενικά δεδομένα (διάλυση οικονομίας, βύθιση μεγάλου μέρους ελληνικού λαού στη φτώχεια και περιθωριοποίηση). Πέρα από τις ευθύνες των κομμάτων της συγκυβέρνησης, υπάρχουν ταυτόχρονα μεγάλες ευθύνες της τρόϊκας (με τις «συνταγές σωτηρίας») και του οικοδομήματος της ΟΝΕ (με τις ανισότιμες σχέσεις μεταξύ ισχυρών και αδύναμων χωρών). Αυτό που πρέπει να δούμε είναι η ουσία της πολιτικής διαπραγμάτευσης και τα αποτελέσματα της. Οι αποφάσεις του ΣΥΡΙΖΑ δίνουν το πλαίσιο για τη στάση στο τελικό «δια ταύτα» των διαπραγματεύσεων. Η ουσιαστική άρνηση επίλυσης του χρέους, μια κυβέρνηση της Αριστεράς με στήριξη του λαού, πρέπει «να πράξει τα δέοντα», ώστε να δοθεί βιώσιμη λύση και να ανοίξει ο δρόμος μιας ελπιδοφόρας προοπτικής, με βάση τα συμφέροντα του ελληνικού λαού και όχι υποχώρηση σε ανεδαφικά διλήμματα ή προσχηματικά εμπόδια, που εξυπηρετούν τελικά, άμεσα ή έμμεσα, τους δανειστές. Email: ytolios@gmail.com Blog: ytoliosblog.wordpress.com

Τρίτη, 4 Νοεμβρίου 2014

Η αστική τάξη αξίζει κάτι καλύτερο

Η αστική τάξη αξίζει κάτι καλύτερο, του Ευκλείδη Τσακαλώτου 31 Οκτ 2014 Το άρθρο αυτό δεν ασχολείται ούτε με τον Αντώνη Σαμάρα, ούτε με τον Ευάγγελο Βενιζέλο, ούτε καν με τη Βούλτεψη και τον Γεωργιάδη -αν και θα μπορούσε, δεδομένου του τίτλου. Ασχολείται με τη φιλική προς τα μνημόνια διανόηση, και ιδιαίτερα με το άρθρο των Παγουλάτου και Τσακλόγλου για τις οικονομικές προτάσεις του ΣΥΡΙΖΑ που δημοσιεύτηκε στην «Καθημερινή» (26/10/14). Και ούτε καν με όλο το άρθρο, αλλά κυρίως με τις πρώτες σειρές του όπου οι συγγραφείς ισχυρίζονται ότι οι οικονομικές προτάσεις του ΣΥΡΙΖΑ βασίζονται σε δυο παραδοχές: Πρώτον, ότι το Μνημόνιο έφερε την κρίση και όχι το αντίστροφο, και δεύτερον, ότι για μας το κλειδί για την ανάκαμψη της οικονομίας είναι η ενεργός ζήτηση και όχι οι πολιτικές από την πλευρά της προσφοράς. Και οι δύο συγγραφείς υπηρέτησαν μνημονιακές κυβερνήσεις -του Παπαδήμου και του Σαμαρά αντιστοίχως. Και οι δυο έχουν καταγραφεί στο ρεύμα ιδεών του Σημιτικού εκσυγχρονισμού. Αλλά στο συγκεκριμένο άρθρο γράφουν και υπογράφουν ως πανεπιστημιακοί, οπότε η οποιαδήποτε κρίση μπορεί να είναι πιο αυστηρή. Στην προκειμένη περίπτωση όμως, δε χρειάζεται καμία ιδιαίτερη αυστηρότητα, μιας και οι δυο συγγραφείς παραβιάζουν σχεδόν όλους τους κανόνες που ξέρω για την δεοντολογία της επιστήμης, για την ανταλλαγή απόψεων, κλπ. Και ιδιαίτερα τον κανόνα που επιτάσσει προσοχή ως προς τις πηγές, και τη δίκαιη και προσεκτική αναδιαμόρφωση των θέσεων του αντιπάλου. Ο ΣΥΡΙΖΑ, όπως θα ξέρουν οι καλοί συνάδελφοι, είναι ένα συγκροτημένο κόμμα. Και ως τέτοιο έχει θέσεις, καταγεγραμμένες σε άφθονα προγραμματικά και συνεδριακά κείμενα. Αν οι συγγραφείς ακολουθούσαν στο ελάχιστο μια αναγνώρισιμη επιστημονική δεοντολογία, ανατρέχοντας σε αυτά τα κείμενα, θα δυσκολεύονταν να βρουν τις δύο υποτιθέμενες παραδοχές στις οποίες αναφέρονται. Αντιθέτως, τα κείμενα μιλάνε για ένα οικονομικό μοντέλο (πριν το 2008) που βασιζόταν σε τρομερές οικονομικές ανισότητες, σε μακροοικονομικές ανισορροπίες, στην χρηματιστικοποίηση -και ό,τι σημαινει αυτή για τη δομή των οικονομιών-, και άλλα πολλά. Το μοντέλο, δηλαδή, που ο Τσακλόγλου και ο Παγουλάτος υποστήριξαν στην οκταετία του Σημίτη. Με λίγα λόγια, τα συνεδριακά κείμενα μιλάνε, ξανά και ξανά, για μια δομική κρίση του καπιταλισμού, ασκώντας ρητή κριτική στις κεϋνσιανές προσεγγίσεις. Τα δε προγραμματικά κείμενα, από τη συμβολή του Συνασπισμού στο πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ το 2009 μέχρι σήμερα, δίνουν τη μεγαλύτερη έμφαση στην παραγωγική ανασυγκρότηση και όχι στις πολιτικές ζήτησης. Καλώς ή κακώς, ο ΣΥΡΙΖΑ έχει και μια ομάδα οικονομολόγων, που με τα βιβλία τους, τα άρθρα τους (επιστημονικά και δημοσιογραφικά), με τις δημόσιες παρεμβάσεις τους, έχουν συμβάλει στη διαμόρφωση του οικονομικού προγράμματος του κόμματος και στην δημόσια υποστήριξή του. Όλα αυτά αποτελούν πηγές για όσους θα ήθελαν να ασκήσουν κριτική. Θα μπορούσα να μιλήσω για τον Δραγασάκη, τον Μηλιό, ή τον Σταθάκη που είμαι σίγουρος ότι δε θα αναγνώριζαν τον εαυτό τους στην κριτική που τους ασκείται σε αυτό το άρθρο. Ας περιοριστώ όμως στη δική μου περίπτωση, μιας και οι δυο συγγραφείς με γνωρίζουν καλά από τα χρόνια που ήμασταν στο ίδιο τμήμα στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο. Είναι δυνατόν να πιστεύουν ότι θα υιοθετούσα αυτές τις παραδοχές; Έχουν διαβάσει κάποια από τα τελευταία μου βιβλία, γραμμένα με το Χρήστο Λάσκο, για τις αιτίες της κρίσης και το πώς θα μπορέσουμε να βγούμε από αυτή; Μπορούν να βρουν κάποιο απόσπασμα που να τέμνεται έστω με τις δυο παραδοχές στις οποίες αναφέρονται; Ας υποθέσουμε ότι η πρόσφατη έντονη ενασχόλησή τους με την πολιτική δεν τους άφησε πολύ χρόνο για την ανάγνωση βιβλίων περί της κρίσης και θεωρούν ότι το ανθρώπινο κεφάλαιο που απέκτησαν στην εποχή Σημίτη είναι παντός καιρού. Μήπως μπήκαν στο κόπο να διαβάσουν την ανταλλαγή επιχειρημάτων που είχα με το υπουργείο οικονομικών, όταν το τελευταίο άσκησε κριτική στην ομιλία Τσίπρα στη ΔΕΘ; Γιατί εκεί η σημασία των διαρθρωτικών αλλαγών σε σχέση με την πολιτική της ζήτησης ήταν στο κέντρο της αντιπαράθεσης. Απάντησα, δηλαδή, στην κριτική Χαρδούβελη, ότι βεβαίως τα προβλήματα της ελληνικής οικονομίας είναι δομικά, αλλά ισχυρίστηκα ότι κανένα σχέδιο παραγωγικής αναδιάρθρωσης, είτε το νεοφιλελεύθερο, είτε κάποιο εναλλακτικό, δεν μπορεί να προχωρήσει με μια οικονομία σε παγίδα χρέους και μια κοινωνία φοβισμένη, με τρομακτική αβεβαιότητα για το μέλλον. Μάλιστα σε άρθρο μου στο ίδιο (με το δικό τους) τεύχος της Καθημερινής (αυτό τουλάχιστον κατανοώ ότι δε θα μπορούσαν να το είχαν λάβει υπόψη!) ισχυρίζομαι ότι η δημοσιονομική λιτότητα έχει εμποδίσει σημαντικές οικονομικές αναδιαρθρώσεις όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά και στην Ισπανία, την Πορτογαλία και τη Μεγάλη Βρετανία. Η αντιμετώπιση της ανθρωπιστικής κρίσης και η επανεκκίνηση της οικονομίας χρειάζονται για να δημιουργήσουν πιο εύπορο έδαφος για τις οποίες σημαντικές μεταρρυθμίσεις στην οικονομία αλλά και στο κράτος. Μπορεί το επιχείρημα να είναι σωστό, μπορεί και λάθος. Αλλά δεν έχει καμία σχέση με το πώς το παρουσιάζει το εν λόγω άρθρο. Θα μπορούσα να αναφερθώ σε μια σειρά άλλων επιχειρημάτων που έχουν χρησιμοποιήσει στον δημόσιο λόγο οι υποστηρικτές μιας εναλλακτικής εξόδου από την κρίση, τα οποία οι δύο συγγραφείς φαίνεται να αγνοούν. Θα αρκεστώ μόνο σε ένα. Στο άρθρο τους αναρωτιούνται, όπως καθημερινά κάνουν στα κανάλια οι εκπρόσωποι της κυβέρνησης, γιατί το Βέλγιο, και άλλες χώρες, να δεχθούν ένα κούρεμα του ελληνικού χρέους. Στις 7/10 στην Εφημερίδα των Συντακτών δημοσίευσα ένα άρθρο με τίτλο «Γιατί οι φτωχές χώρες τις ΕΕ να δεχθούν ένα κούρεμα του ελληνικού χρέους». Έχουν ενδιαφέρον για τους αναγνώστες της Καθημερινής οι απαντήσεις που δόθηκαν για το θέμα αυτό στο συγκεκριμένο άρθρο; Ή πρέπει να μένουν με την εντύπωση ότι τέτοιου είδους ερωτήματα δεν απασχόλησαν ποτέ τον ΣΥΡΙΖΑ; Αξίζει τον κόπο οι διανοούμενοι του συστήματος να πάνε ένα βηματάκι παραπέρα από την εκπρόσωπο τύπου της κυβέρνησης; Υπάρχει όμως και μια άλλη αρχή δεοντολογίας που ίσως με την επιστροφή τους στο πανεπιστήμιο θα μπορούσαν οι συνάδελφοι αν όχι να αγκαλιάσουν, τουλάχιστον να έχουν μια περαστική σχέση. Αυτή της αυτοκριτικής. Γιατί σε όλο το άρθρο τους δεν υπάρχει ούτε ίχνος από αυτή την πολύτιμη αρχή. Φαίνεται, όπως λένε οι Αμερικάνοι, ότι οι εκσυγχρονιστές «don’t do sorry». Βεβαίως, η κρίση δεν οφείλεται στα Μνημόνια. Αλλά τα Μνημόνια αποτέλεσαν τη λάθος συνταγή, με καταστροφικές συνέπειες για την κοινωνία. Είναι πέρα από τη κατανόησή μου ότι δυο πανεπιστημιακοί που συμβάλανε σε αυτή την πολιτική, δεν έχουν έστω κάποιες σκέψεις για το πως θα μπορούσε να είχε αποφευχθεί η τεράστια αύξηση της φτώχειας, της ανισότητας, της ανεργίας. Η εντύπωση που μένει είναι αυτή του Dr Pangloss (από τον Βολταίρο): το Μνημόνιο αποτέλεσε την καλύτερη λύση που υπάρχει και τίποτα δεν θα μπορούσε να γίνει καλύτερα. Ας μου επιτραπεί να κλείσω όπως ξεκίνησαν οι δύο συγγραφείς το άρθρο τους, με δυο παραδοχές που εγώ βλέπω να διαπερνούν τη δική τους «ανάλυση»: 1) Οφείλουμε να μην μάθουμε τίποτα από την οικονομική ιστορία για τη κρίση του ‘30, για την αποτυχία των προγραμμάτων μείωσης μισθών και κρατικών δαπανών, για τις παγίδες χρέους των νοικοκυριών, των τραπεζών και ολόκληρων οικονομιών, για τη μαζική ανεργία, για την άνοδο του φασισμού. 2) Ούτε έχει σημασία να αξιολογήσουμε την πρόσφατη εμπειρία στη χώρα μας σε σχέση με την προσέγγιση της λιτότητας. Η αξιολόγηση αφήνει ανοικτό το θέμα των εναλλακτικών λύσεων, και ο ρόλος μας ως οργανικών διανοούμενων του συστήματος είναι να κλείνουμε συζητήσεις, όχι να εμπλεκόμαστε σοβαρά με τα επιχειρήματα των αντιπάλων. Γιατί να παραθέσουμε επιχειρήματα όταν οι αχυράνθρωποι μας βολεύουν τόσο σ’ αυτή τη συγκυρία; Συμπερασματικά η ανάλυση των δυο πανεπιστημιακών είναι και χρήσιμη και αποκαλυπτική. Χρήσιμη, γιατί είναι αποκαλυπτική για το επίπεδο της αστικής τάξης. Ελπίζω, για το καλό της, να μην ισχύει ότι έχει τους διανοούμενους που της αξίζουν.

DRAGHI - NOMICS: Τι κάνει, τι δεν κάνει και τι θα έπρεπε να κάνει η ΕΚΤ

DRAGHI - NOMICS: Τι κάνει, τι δεν κάνει και τι θα έπρεπε να κάνει η ΕΚΤ Βαρουφάκης Γιάννης | 14.09.2014 Τις τελευταίες μέρες οι πρόσφατες φραστικές παρεμβάσεις του κ. Μάριο Ντράγκι οδήγησαν πολλούς σχολιαστές στη δημιουργία ενός ακόμα όρου: Draghi-nomics, κατά το Abe-nomics που αναφέρεται στην τριπλή οικονομική παρέμβαση του πρωθυπουργού της Ιαπωνίας Σχίντζο Άμπε η οποία στόχο είχε την υπέρβαση της ύφεσης που πλήττει την Ιαπωνία εδώ και χρόνια. Ο λόγος για τον παραλληλισμό Ντράγκι και Άμπε είναι το γεγονός ότι ο κ. Ντράγκι, όπως και ο κ. Άμπε πριν καιρό, εξέφρασε την πεποίθησή του ότι, για να νικηθεί το τέρας της Ευρωζωνικής Ύφεσης, απαιτούνται τρία «βέλη»: •Τώρα η Ευρώπη χρειάζεται πράξεις, δράσεις, ουσιαστικές παρεμβάσεις, από εκείνες που ο κ. Ντράγκι δεν έχει τη δυνατότητα (ακόμα και να το ποθεί) να κάνει * Επεκτατική δημοσιονομική πολιτική (δηλαδή το αντίθετο της λιτότητας, τουλάχιστον στα κράτη-μέλη που έχουν το δημοσιονομικό περιθώριο να δαπανήσουν πιο πολλά και να μειώσουν φόρους) * Επεκτατική νομισματική πολιτική, η οποία θα βασίζεται σε αγορές της κεντρικής τράπεζας χρέους (ιδιωτικού και δημοσίου) από τις ιδιωτικές τράπεζες (ώστε να μπορούν εκείνες να δανείζουν ένα μέρος των χρημάτων που λαμβάνουν από την κεντρική τράπεζα σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις) * Δομικές μεταρρυθμίσεις που να επιτρέπουν στην οικονομία να ωφεληθεί τα μέγιστα από τα (1) και (2) πιο πάνω (π.χ. πάταξη της γραφειοκρατίας). Η παραδοχή Ντράγκι Το γεγονός ότι ο πρόεδρος της ΕΚΤ, κ. Μάριο Ντράγκι, παραδέχθηκε ότι η κρίση του ευρώ έχει προχωρήσει τόσο πολύ, και σε τέτοιο «βάθος», που είναι αδύνατον να νικηθεί χωρίς αντιστροφή της γενικευμένης λιτότητας αποτελεί μια μεγάλη κατάκτηση της αλήθειας σ' έναν ευρωπαϊκό χώρο όπου επικυριαρχεί ο παραλογισμός και το ψέμα. Όμως, δυστυχέστατα, κάπου εδώ σταματούν τα χαρμόσυνα νέα και ο παραλληλισμός των Draghi-nomics με τα Abe-nomics. Γιατί; Ο κ. Άμπε, ως πρωθυπουργός μιας ανεξάρτητης και ενιαίας χώρας, έχει τη δυνατότητα, το δικαίωμα, τη δικαιοδοσία να προσπαθήσει να εφαρμόσει και τις τρεις αυτές πολιτικές του ταυτόχρονα - να βάλει τα τρία αυτά βέλη στο τόξο του και να τα στείλει στην κοιλιά της ιαπωνικής ύφεσης, ελπίζοντας να την πληγώσει θανάσιμα. Ο κ. Ντράγκι, σε θλιβερή αντίθεση, δεν έχει τη δικαιοδοσία, την ισχύ να κάνει κάτι αντίστοιχο με τα τρία βέλη τα οποία, αντιγράφοντας τον κ. Άμπε, επικαλείται. Το πρώτο βέλος αφορά μόνο τις κυβερνήσεις των κρατών-μελών, το Ecofin, το Eurogroup, την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την τρόικα που επιβλέπουν τους προϋπολογισμούς των κρατών-μελών. Στην ΕΚΤ δεν πέφτει λόγος. Το ίδιο και με το τρίτο βέλος, το θέμα των μεταρρυθμίσεων. Το δεύτερο βέλος τουλάχιστον, που αφορά τη νομισματική πολιτική, το ελέγχει ο κ. Ντράγκι; Δυστυχώς, ούτε αυτό ελέγχει! Η αγορά χρέους Σίγουρα ο κ. Ντράγκι θέλει να χαλαρώσει κι άλλο τη νομισματική πολιτική - να δημιουργήσει συνθήκες που θα αυξήσουν τη ρευστότητα στις οικονομίες μας. Κανονικά, οι κεντρικές τράπεζες το κάνουν αυτό ρίχνοντας τα επιτόκια. Όμως, τώρα που τα επιτόκια είναι ήδη πολύ κοντά στο μηδέν, η ΕΚΤ πρέπει να κάνει κάτι άλλο. Κάτι σαν αυτό που κάνει η κεντρική τράπεζα της Ιαπωνίας, της Αγγλίας, της Αμερικής: Να αγοράσει από τις τράπεζες χρέος που εκείνες έχουν στα βιβλία τους ελπίζοντας ότι, έτσι, οι τράπεζες θα δανείσουν πιο πολλά χρήματα σε άτομα και επιχειρήσεις. Γιατί λοιπόν δεν το κάνει; Η απάντηση είναι: Γιατί δεν ξέρει τι χρέος να αγοράσει χωρίς να πέσουν πάνω του να τον κατακρεουργήσουν οι πολιτικοί. Ας το δούμε αλλιώς: Στην Αμερική, στην Ιαπωνία και στην Βρετανία οι κεντρικές τράπεζες αγοράζουν, ως επί το πλείστον, δημόσιο χρέος - ομόλογα της δικής τους κυβέρνησης. Η ΕΚΤ όμως δεν μπορεί να το κάνει αυτό επειδή δεν υπάρχει ευρωζωνική κυβέρνηση που να εκδίδει ευρωομόλογα για να τα αγοράσει η ΕΚΤ! Αν ο κ. Ντράγκι τολμήσει να αγοράσει, π.χ., ιταλικά ομόλογα, το Βερολίνο θα βάλει τις φωνές ότι αυτό αποτελεί «διάσωση» του ιταλικού Δημοσίου που απαγορεύουν οι Συνθήκες και το Καταστατικό της ΕΚΤ. Αν πάλι αγοράσει γερμανικά, εμείς οι της Περιφέρειας (πολύ σωστά) θα εξαγριωθούμε. Μια άλλη λύση είναι η ΕΚΤ να αγοράσει ιδιωτικό χρέος. Κι αυτό όμως είναι πρόβλημα. Τι να αγοράσει; Ελληνικά ή γαλλικά στεγαστικά δάνεια; Γερμανικά ή πορτογαλικά επιχειρηματικά δάνεια; Μύλος θα γίνει ό,τι και να αποφασίσει. Τοξικά παράγωγα Έτσι φτάσαμε στην λύση που ανακοίνωσε ο κ. Ντράγκι τις προάλλες: Θα αγοράσει, λέει, δομημένα παράγωγα, τα οποία αποτελούνται, το κάθε ένα, από μικρά «κομματάκια» πολλών διαφορετικών ιδιωτικών χρεών - άλλων γερμανικών, άλλων ιταλικών, άλλων ολλανδικών κ.λπ. Θα αγοράσει δηλαδή μια «ρώσικη σαλάτα» λογιών-λογιών ιδιωτικών χρεών, ατάκτως αναμεμειγμένων υπό την μορφή των δομημένων ομολόγων, δηλαδή των τοξικών παραγώγων που κατέρρευσαν (δημιουργώντας την κρίση) το 2008. Τέτοια είναι η απόγνωση του προέδρου της ΕΚΤ! Το καλύτερο που μπορεί να πει κανείς είναι ότι το βέλος αυτό του κ. Ντράγκι είναι «κούφιο». Η παρέμβασή του αυτή θα αποδειχθεί ήσσονος σημασίας επειδή τέτοια δομημένα ομόλογα δεν υπάρχουν αρκετά στην αγορά ώστε η... αγορά τους από την ΕΚΤ να κάνει την παραμικρή διαφορά στη συνολική ρευστότητα. Για να κάνει διαφορά η ΕΚΤ, θα πρέπει πρώτα να δημιουργήσει αυτή την αγορά παραγώγων πριν εισέλθει σε αυτήν ως αγοραστής. Άλλα λόγια να αγαπιόμαστε, σε τελική ανάλυση. Συμπερασματικά, άλλο Draghinomics, άλλο Abenomics. Ενώ το δεύτερο έχει ουσία (ανεξάρτητα από το εάν τελικά θα πετύχει), το πρώτο, οι παρεμβάσεις Ντράγκι, έχουν καθαρά συμβολική, ρητορική σημασία. Όμως ο καιρός που απλές φραστικές παρεμβάσεις ίσως αρκούσαν έχει περάσει ανεπιστρεπτί. Τώρα η Ευρώπη χρειάζεται πράξεις, δράσεις, ουσιαστικές παρεμβάσεις, από εκείνες που ο κ. Ντράγκι δεν έχει τη δυνατότητα (ακόμα και να το ποθεί) να κάνει. Χρηματοδότηση επενδύσεων Υπάρχει κάτι που θα μπορούσε να βοηθήσει αντί για αυτό που προτείνει ο κ. Ντράγκι; Ναι, υπάρχει. Αντί να αγοράζει δομημένο, τοξικό ιδιωτικό χρέος, η ΕΚΤ θα έπρεπε να αγοράζει, μαζικά, ομόλογα έκδοσης της (δημόσιας) Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, η οποία με τη σειρά της θα μπορούσε να χρηματοδοτεί με αυτόν τον τρόπο ένα τεράστιο επενδυτικό πρόγραμμα απ' άκρου σ' άκρον της Ευρώπης κατατροπώνοντας την κρίση άμεσα. Δυστυχώς, αυτό απαιτεί απόφαση των κυβερνήσεών μας, πολιτικών που πέντε χρόνια τώρα αποδεικνύουν το τεράστιο ταλέντο τους στο να αποφεύγουν οποιαδήποτε λογική απόφαση θα εξυπηρετούσε τα συμφέροντα των Ευρωπαίων πολιτών. Αλλά αυτό είναι μια άλλη ιστορία...

Τρίτη, 28 Οκτωβρίου 2014

ο Μέγας προσομοιωτής του ανθρώπινου εγκεφάλου.

26/10/14      ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ ΤΗΣ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑΣ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΚΤΩΝ.

Ο Μέγας προσομοιωτής του ανθρώπινου εγκεφάλου

Ζούμε, σκεφτόμαστε, ονειρευόμαστε, ερωτευόμαστε, κυριολεκτικά υπάρχουμε ως νοήμονα όντα χάρη στην καλή λειτουργία του εγκεφάλου μας. Εδρα κάθε ανώτερης νοητικής λειτουργίας μας -της μνήμης, της γλώσσας, της συνείδησης και των συναισθημάτων-, ο ανθρώπινος εγκέφαλος είναι ενδεχομένως το πιο πολύπλοκο και αναμφίβολα το πιο αινιγματικό.
  
Γράφει ο Σπύρος Μανουσέλης

Αν κατά το δεύτερο ήμισυ του εικοστού αιώνα στην παγκόσμια επιστημονική σκηνή πρωταγωνίστησαν η μοριακή βιολογία και η γενετική μηχανική, τον εικοστό πρώτο αιώνα φαίνεται να κυριαρχούν οι νευροεπιστήμες. Διόλου αυθαίρετα λοιπόν ο αιώνας που διανύουμε έχει χαρακτηριστεί -από τους ειδικούς και τα ΜΜΕ- ως ο «αιώνας του εγκεφάλου και του νου».

Το γεγονός αυτό επιβεβαιώνεται περίτρανα τόσο από την εντυπωσιακή αύξηση -ποσοτική και ποιοτική- των ερευνητικών προγραμμάτων που στοχεύουν στην αποκάλυψη των επτασφράγιστων μυστικών της μηχανής του νου όσο και από τα ασυνήθιστα μεγάλα ποσά που επενδύονται, από δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς, σε αυτές τις έρευνες.

Αποτελεί μάλλον ειρωνεία το ότι ο πιο ανεγκέφαλος πλανητάρχης εγκαινίασε με μια επίσημη δήλωσή του την απαρχή της «δεκαετίας του εγκεφάλου». Πράγματι, στις 17 Ιουλίου 1990, ο τότε πρόεδρος των ΗΠΑ, Τζορτζ Μπους τζούνιορ, ανακοίνωσε ότι η επόμενη δεκαετία (1990-2000) θα ήταν αφιερωμένη στον εγκέφαλο. Επακόλουθο αυτής της αμερικανικής εξαγγελίας ήταν ότι δόθηκαν τεράστια ποσά στις ΗΠΑ αλλά και διεθνώς για τη βασική έρευνα του εγκεφάλου.

Διαφορετικές προσεγγίσεις του ανθρώπινου εγκεφάλου

Στις αρχές του προηγούμενου χρόνου η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το αμερικανικό Κογκρέσο αποφάσισαν να επενδύσουν δισεκατομμύρια στην ανάπτυξη των νευροεπιστημών. Η ανανέωση του ενδιαφέροντος των ισχυρών κρατών για την ταχύτατη ανάπτυξη των επιστημών και της τεχνολογίας του ανθρώπινου εγκεφάλου θα εκδηλωθεί με δύο πολυετή και ιδιαιτέρως δαπανηρά προγράμματα έρευνας: στην Ευρώπη με το «Πρόγραμμα Ανθρώπινος Εγκέφαλος» (Human Brain Project) και στις ΗΠΑ με την «Πρωτοβουλία Εγκέφαλος» (BRAIN Initiative).

Το δεκαετές αμερικανικό πρόγραμμα «BRAIN», που θα στοιχίσει 300 εκατομμύρια δολάρια τον χρόνο, το εξήγγειλε επίσημα ο πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα στις 2 Απριλίου 2013 ως απάντηση στην «πρόκληση» της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η οποία δύο μήνες νωρίτερα -στις 28 Ιανουαρίου 2013- είχε ανακοινώσει την πρόθεσή της να χρηματοδοτήσει με τουλάχιστον ένα δισεκατομμύριο ευρώ το δεκαετές πρόγραμμα «Human Brain Project» ή HBP.

Οπως παραδέχτηκαν οι εισηγητές του αμερικανικού προγράμματος, η σχετική απόφαση Ομπάμα ήταν επιβεβλημένη, αφενός επειδή υπήρχε ο κίνδυνος να προσελκύσει το ευρωπαϊκό πρόγραμμα τους πιο αξιόλογους νευροεπιστήμονες και αφετέρου επειδή οι ΗΠΑ οφείλουν, πάση θυσία, να διατηρήσουν τα πρωτεία στην έρευνα των νευροεπιστημών.

Αξίζει, πάντως, να σημειωθεί ότι πρόκειται για δύο ιδιαίτερα φιλόδοξα και κυρίως ανταγωνιστικά προγράμματα, αφού το καθένα από αυτά βασίζεται σε μια διαφορετική γνωστική και μεθοδολογική προσέγγιση του ανθρώπινου εγκεφάλου.

Η στρατηγική που επέλεξαν για τα επόμενα χρόνια οι Αμερικανοί ειδικοί είναι να χαρτογραφήσουν λεπτομερώς όλες τις δομές και τις λειτουργίες του εγκεφάλου μας, κάτι ανάλογο με το «πρόγραμμα χαρτογράφησης του ανθρώπινου γονιδιώματος» που ολοκληρώθηκε με μεγάλη επιτυχία σε σχετικά σύντομο χρονικό διάστημα. Συνδυάζοντας τις «κλασικές» νευροβιολογικές μεθόδους με τις νέες τεχνικές απεικόνισης του ζωντανού εγκεφάλου, είναι πεπεισμένοι ότι στο μέλλον θα οδηγηθούν όχι μόνο στον εντοπισμό όλων των νευρωνικών κυκλωμάτων του εγκεφαλικού ιστού, αλλά και στην αποκάλυψη των μεταξύ τους διασυνδέσεων ενώ επιτελούν συγκεκριμένες νοητικές λειτουργίες.

Οι Ευρωπαίοι, αντίθετα, επέλεξαν μια πολύ πιο τολμηρή και ενδεχομένως πιο επισφαλή νευροπληροφορική προσέγγιση: με τη χρήση υπολογιστών προσδοκούν να δημιουργήσουν μια γιγάντια προσομοίωση όλων όσων συντελούνται στο εσωτερικό του εγκεφάλου μας και επιτρέπουν την ανάδυση του ανθρώπινου νου. Πώς όμως θα το πετύχουν;

Μεταφράζοντας σε υπολογιστικά προγράμματα ό,τι έχουν ανακαλύψει μέχρι σήμερα οι νευροεπιστήμες και οι γνωσιακές επιστήμες, επιθυμούν να δημιουργήσουν «Μεγαπροσομοιωτές». Πανίσχυρους υπολογιστές οι οποίοι, επειδή θα διαθέτουν την αρχιτεκτονική και τα πρότυπα λειτουργίας του ανθρώπινου εγκεφάλου, θα μπορούν να προσομοιώνουν (ψηφιακά) τις βασικές λειτουργίες του!

Εμπνευστής και διευθυντής αυτού του μεγαλόπνοου ευρωπαϊκού προγράμματος είναι ο καθηγητής Χένρι Μάρκραμ (Henry Markram), ένας ανήσυχος Ισραηλινός νευροεπιστήμονας, που από το 2002 εργάζεται στο Πολυτεχνείο της Λωζάννης (EPFL). Εκεί ίδρυσε το Brain Mind Institute και διευθύνει το περίφημο Κέντρο Νευροεπιστημών και Τεχνολογίας.

Από το «Blue Brain» στο «Human Brain Project»

Πριν από μία εικοσαετία ο Χένρι Μάρκραμ, αν και είχε πραγματοποιήσει κάποιες αξιόλογες έρευνες σχετικά με τις νευρωνικές συνάψεις, είχε καταλήξει στο οδυνηρό συμπέρασμα ότι τόσο ο ίδιος όσο και οι συνάδελφοί του σε όλο τον κόσμο δεν θα κατάφερναν με τις κλασικές αναγωγιστικές μεθόδους της νευροεπιστήμης να εξηγήσουν πώς μπορεί ένα περίπου κιλό νευρικού ιστού να γεννά τις ανθρώπινες αναπαραστάσεις, σκέψεις, συναισθήματα και συμπεριφορές.

Ετσι, το 2005, στη Λωζάννη, πήρε τη μεγάλη απόφαση να δοκιμάσει μια εντελώς διαφορετική προσέγγιση: να δημιουργήσει ένα υπολογιστικό μοντέλο ικανό να προσομοιώνει αρχικά τη μορφή, τις απολήξεις (τον νευράξονα και τους δενδρίτες) και τις επικοινωνιακές λειτουργίες ενός νευρώνα.

Κατόπιν να τον συνδέσει με άλλους νευρώνες ώστε σταδιακά το μοντέλο του να δημιουργεί ολοένα και πιο σύνθετες και ολοκληρωμένες προσομοιώσεις των διαφορετικών επιπέδων οργάνωσης του εγκεφαλικού ιστού (νευρωνικά κυκλώματα, εγκεφαλικά κέντρα και τελικά μια ολοκληρωμένη προσομοίωση ενός εγκεφάλου).

Ηταν η πράξη γέννησης του προγράμματος «Blue Brain», το οποίο ονομάστηκε έτσι προς τιμήν του ισχυρότατου υπολογιστή της IBM «Blue Gene» που υλοποίησε αυτό το πολύπλοκο πρόγραμμα. Ο υπερ-υπολογιστής της IBM διέθετε 10 χιλιάδες επεξεργαστές, καθένας από τους οποίους μπορούσε να προσομοιώνει τη μορφή και τη δραστηριότητα ενός μόνο νευρώνα.

Τα επόμενα χρόνια ο Μάρκραμ και οι συνεργάτες του τελειοποίησαν αυτήν την ιδέα και κατάφεραν να δημιουργήσουν τρισδιάστατα υπολογιστικά μοντέλα από χιλιάδες ψηφιακούς νευρώνες που προσομοίωναν επακριβώς τη δραστηριότητα κάποιων εγκεφαλικών δομών. Ειδικότερα, ο Μίχαελ Ράιμαν (Michael W. Reimann) μαζί με τον ερευνητή Κώστα Αναστασίου κατάφεραν στη Λωζάννη να αναπαραγάγουν σε υπολογιστή το εγκεφαλικό κύκλωμα ενός θηλαστικού (ενός ποντικού).

Το συγκεκριμένο μοντέλο του φλοιού του ποντικού αποτελείται από 12.000 νευρώνες στενά διασυνδεδεμένoυς μεταξύ τους και ήταν η πρώτη απτή και άκρως ενθαρρυντική ένδειξη ότι η ερευνητική στρατηγική τού «Blue Brain Project» βρισκόταν στον σωστό δρόμο. Και η απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να αναθέσει στον Χένρι Μάρκραμ τον σχεδιασμό και τη διεύθυνση του Προγράμματος Ανθρώπινος Εγκέφαλος (HBP) βασίστηκε σε αυτές τις επιτυχίες.

Το ευρωπαϊκό πρόγραμμα HBP είναι από τη φύση του διεπιστημονικό και η υλοποίησή του απαιτεί τη συνεργασία πολλών ειδικών (νευροεπιστημόνων, γνωσιακών ψυχολόγων, νευρολόγων, πληροφορικών και επιστημόνων υπολογιστών).

Ισως να ακούγεται υπερβολικά εύκολο, όμως στην πράξη ο Μεγα-προσομοιωτής θα πρέπει να είναι σε θέση να αναπαράγει ψηφιακά όχι μόνο τη λειτουργία των 100 δισεκατομμυρίων νευρώνων που αποτελούν τον εγκέφαλό μας, αλλά και τις τρισεκατομμύρια συνάψεις που εξασφαλίζουν την επικοινωνία αυτών των νευρώνων! Αρκετοί διαπρεπείς ειδικοί θεωρούν αυτήν την πολυπλοκότητα ως ένα ανυπέρβλητο εμπόδιο και γι’ αυτό στοιχηματίζουν ότι το όλο εγχείρημα θα αποτύχει.

Σε αυτούς τους σκεπτικιστές ο Χένρι Μάρκραμ, που είναι ο γενικός διευθυντής του προγράμματος HBP, απαντά ότι έχουν δίκιο! Θα ήταν όντως αδύνατο να προσομοιώσει κανείς πιστά έναν ανθρώπινο εγκέφαλο, όμως το Πρόγραμμα Ανθρώπινος Εγκέφαλος δεν επιχειρεί να κάνει κάτι τέτοιο. Οπως εξηγεί ο ίδιος: «Το μυστικό της στρατηγικής μας είναι να αναπαραγάγουμε το πιο ουσιαστικό πρότυπο ή σχέδιο λειτουργίας σύμφωνα με το οποίο κατασκευάζεται ο ανθρώπινος εγκέφαλος, δηλαδή το σύνολο των κανόνων που καθοδήγησαν τη συγκρότησή του κατά την εξέλιξη και οι οποίοι ενεργοποιούνται απαρέγκλιτα κατά την ανάπτυξη κάθε ανθρώπινου κυήματος».

Ο Μέγας προσομοιωτής: προβλήματα και προοπτικές

Μέχρι πολύ πρόσφατα η «βασιλική» τεχνολογική οδός για την προοδευτική εκμηχάνιση των ανθρώπινων σωμάτων και, παράλληλα, για την «ενανθρώπιση» των μηχανών ήταν η δημιουργία επιφανειών διεπαφής (interface) μεταξύ ανθρώπου και υπολογιστικής μηχανής. Μια εντελώς διαφορετική στρατηγική στοχεύει στην κατασκευή πανίσχυρων «νευρομορφικών υπολογιστών» που επειδή προσομοιώνουν την αρχιτεκτονική των βιολογικών εγκεφάλων μπορούν να αναπαράγουν τις ανώτερες λειτουργίες τους. Πρόκειται δηλαδή για μια προσπάθεια υπέρβασης των σημερινών ενεργειακών και πληροφορικών εμποδίων των σημερινών υπολογιστικών μηχανών! Αυτήν τη νέα και ρηξικέλευθη νευροπληροφορική προσέγγιση προτείνει το πρόγραμμα HBP.

Πού βρίσκεται όμως σήμερα, έναν χρόνο μετά το ξεκίνημά του, αυτό το φιλόδοξο και ιδιαίτερα δαπανηρό πρόγραμμα; Ολα τα επιμέρους προγράμματα για την υλοποίησή του εξελίσσονται σύμφωνα με τις αρχικές προβλέψεις, μάλιστα σε ορισμένους τομείς φαίνεται πως υλοποιούνται νωρίτερα από ό,τι προέβλεπαν οι σχεδιαστές τους. Αυτό τουλάχιστον διαπίστωσαν οι 400 και πλέον ειδικοί που συναντήθηκαν πρόσφατα στη Χαϊδελβέργη για τον πρώτο ετήσιο απολογισμό των εργασιών.

Παρ’ όλα αυτά, δεν λείπουν οι αντιρρήσεις και οι επώνυμες διαμαρτυρίες. Πάνω από 700 Ευρωπαίοι ερευνητές υποστηρίζουν ότι το όλο εγχείρημα πάσχει από «γιγαντισμό»: απορροφά υπερβολικά μεγάλα κονδύλια από άλλους ερευνητικούς τομείς, μολονότι έχει ασαφείς στόχους και αβέβαια πρακτικά αποτελέσματα.

Βρισκόμαστε σε μια κρίσιμη καμπή του βιοτεχνολογικού μας πολιτισμού. Στα καυτά και δυσεπίλυτα ερωτήματα που προκύπτουν από την εκρηκτική ανάπτυξη της νευροπληροφορικής και της σύγχρονης βιοκυβερνητικής δεν μπορούν (ούτε και θα έπρεπε!) να απαντήσουν οι ειδικοί επιστήμονες ή, ακόμη χειρότερα, οι πολιτικοί.

Μόνο οι ίδιοι οι πολίτες πρέπει να αποφασίζουν, αφού βέβαια ενημερωθούν επαρκώς για το ποια από όλες τις δυνατές εφαρμογές της νευροτεχνολογίας θα πρέπει να θεωρείται απλώς τεχνολογικά εφικτή και ποια κοινωνικά ευκταία.

…………………………………………………………………………………………………………

Tα μεγαλύτερα διεθνή ερευνητικά προγράμματα για τον εγκέφαλο

1. SyNAPSE: Το ερευνητικό πρόγραμμα της DARPA, του τμήματος προηγμένων μελετών του υπουργείου Αμυνας των ΗΠΑ. Στοχεύει στη δημιουργία νευροσυναπτικών ηλεκτρονικών μικροκυκλωμάτων (βιοτσιπάκια) που αποτελούνται από 10 δισεκατομμύρια ηλεκτρονικούς «νευρώνες» συνδεδεμένους μεταξύ τους με 100 χιλιάδες δισεκατομμύρια «συνάψεις». Για περισσότερες πληροφορίες, βλ. http://research.ibm.com/cognitive-computing/neurosynaptic-chips.shtml


2. BigBrain: πρόκειται για μια επιστημονική συνεργασία μεταξύ Γερμανίας και Καναδά. Εχουν καταφέρει να δημιουργήσουν ένα τρισδιάστατο μοντέλο του εγκεφάλου μιας γυναίκας ηλικίας 65 ετών. Η πολύ υψηλή ανάλυση αυτού του μοντέλου καθιστά ορατούς τους μεμονωμένους νευρώνες. Για περισσότερες πληροφορίες, βλ.            http:// bigbrain.loris.ca


3. Human Connectome Project: ξεκίνησε το 2010 από το Εθνικό Ιδρυμα Υγείας των ΗΠΑ σε συνεργασία με πλειάδα πανεπιστημίων. Αναλύοντας τα δεδομένα από 1.200 υγιή άτομα (μεταξύ των οποίων και δίδυμα αδέλφια) προσπαθούν να δημιουργήσουν μια τράπεζα δεδομένων που θα περιλαμβάνει λεπτομερείς εικόνες του εγκεφάλου, του γονιδιότυπου και δεδομένα συμπεριφοράς αυτών των ατόμων. Για περισσότερες πληροφορίες, βλ. http://humanconnectome.org


4. Human Brain Project: Περισσότερες πληροφορίες για το ευρωπαϊκό πρόγραμμα στο http://humanbrainproject.eu


5. EyeWire: το πρόγραμμα δημιουργήθηκε από το Τεχνολογικό Ινστιτούτο της Μασαχουσέτης (ΜΙΤ) και επιτρέπει σε κάθε χρήστη να επιτελεί ο ίδιος ένα μέρος της χαρτογράφησης των εγκεφαλικών οδών που ακολουθούν οι νευρώνες. Για περισσότερες πληροφορίες, βλ. http://eyewire.org


6. BRAIN Initiative: Περισσότερες πληροφορίες για το αμερικανικό πρόγραμμα (Brain Research through Advancing Innovative Neurotechnologies) στο http://www.braininitiative.nih.gov
 

Τετάρτη, 15 Οκτωβρίου 2014

ΒΑΘΜΙΑΙΑ ΑΝΑΤΡΟΠΗ ΣΚΗΝΙΚΟΥ ΣΤΟΝ ΙΣΑ

 
Το καλάμι τούφυγε από τα χέρια 
 
 
ΒΑΘΜΙΑΙΑ ΑΝΑΤΡΟΠΗ ΣΚΗΝΙΚΟΥ ΣΤΟΝ ΙΣΑ

Σε μια ρευστή πολιτικών εξελίξεων και βίαιης φτωχοποίησης κοινωνία ήρθαν οι εκλογές των μεγάλων ιατρικών συλλόγων και των αντιπροσώπων για ΠΙΣ που νομοτελειακά συνέβαλαν στην εικόνα του τίποτα δεν είναι όπως παλιά, το παλιό συντηρητικό προσκυνημένο σύστημα έρχεται να αντιπαρατεθεί με το νέο, το ώριμο το δημιουργικό πρόγραμμα διεξόδου του Σύριζα από τις συμπληγάδες της καταστροφής του κοινωνικού κράτους και των εργασιακών δικαιωμάτων όπως προκρίνουν 4 χρόνια τώρα οι κυβερνήσεις Παπανδρέου, Παπαδήμου και Σαμαρά-Βενιζέλου. Οι γιατροί δεν έμειναν αμέτοχοι των εξελίξεων, αποδεικνύονται ευαίσθητοι δέκτες των κοινωνικών δρώμενων.


Η μαζική συμμετοχή σε ένα επιστημονικό σύλλογο που έχουν κάνει τα πάντα οι δεξιές πλειοψηφίες για να αδρανοποιηθούν και να ουδετεροποιηθούν σημείωσε 42% αύξηση. Ούτε το απομονωμένο βόρειο προάστιο, ούτε η πολυδιάσπαση από 14 μηνύματα παρατάξεων ,ούτε οι τεχνικές πολώσεις διαφόρων κλάδων και ειδικοτήτων στάθηκαν εμπόδιο. Πολύ περισσότερο βέβαια η αιμορραγικά ασύμφορη συνδρομή για τον κλάδο για να ικανοποιούνται οι φαραωνικές σπατάλες του πρώην προέδρου. Αυξήθηκε η συμμετοχή διττά και από την τιμωρητική διάθεση των συναδέλφων σε ψήφο ΑΜΓ, ΔΗΠΑΚ και Ενότητα για την Ανατροπή αλλά επίσης αυξήθηκαν οι νέες δυνάμεις της συντήρησης κάτι από την πόλωση της διάσπασης κάτι από τις νέες γενιές άνεργων και μεταναστών γιατρών που παρέα με τις ατομικές λύσεις δεν έχουν δει ακόμα τι σημαίνει η υπογεννητικότητα, η ανεργία, η υπανάπτυξη, η αυξημένη νοσηρότητα και η στέρηση φαρμακευτικών κα θεραπειών σαν συνέπειες των μνημονίων.


Πέρα από την ιδιαίτερη εικόνα του καθενός μας στον εργασιακό του χώρο η προεκλογική περίοδος ήταν χρήσιμη να μορφώσουμε αυτοί που βλέπουν τις ελλείψεις των υλικών και αντιδραστηρίων, τη στελέχωση επιτροπών προμηθειών με ημέτερους έως εχέμυθους των 3 τελευταίων υπουργών Υγείας σε αγαστή συνεργασία, τη συσσώρευση παραπόνων και ουρών, τη μη λειτουργία πισινών φυσιοθεραπείας, κρεβατιών ΜΕΘ, αιθουσών χειρουργείων γιατί η παρουσία υπουργών σε πάνελ φιλικών καναλιών δεν υποκαθιστούν τα ελλείποντα εργατικά χέρια. Είδαμε γιατρούς να διώκονται ποινικά γιατί δεν λαδώθηκαν κάποιοι ελεγκτικοί μηχανισμοί, οι ίδιοι που έκλεισαν τα μάτια σε θρασείς και αυθαίρετες αναθέσεις έργων, είδαμε την αναξιοκρατία και τις ανύπαρκτες κρίσεις να επικρατούν και να δημιουργούν εκβιασμούς και ομηρίες στα «μαγαζιά» γωνία. Την ίδια ώρα που στα ιδιωτικά ξεχειλώνει η αυθαιρεσία και η καταπάτηση εργατικών δικαιωμάτων οι μανατζαραίοι στα δημόσια μαγαζιά νοσοκομεία προσπαθούν με το ταληροδεκάρικο της επίσκεψης εφευρίσκοντας κοινοβιακά στον ίδιο χώρο διαβητικά η ρευματολογικά ιατρεία ή κολοσσιαίες ταλαιπωρίες στις μωραμένες να αλλάξουν 2-3 γκισέ πριν κάνουν μια εξέταση στο αγγελούδι τους. Η φιλανθρωπία του κ Πατούλη και τα οικολογικά του Παναθηναϊκού αλληλέγγυου, δεν απέτρεψαν την ραγδαία επιδείνωση των δεικτών νοσηρότητας, τρομοκρατίας και κατατονικής διάθεσης. Το πρόβλημα χώρων στο Λαϊκό με τα καθηγητικά γραφεία σε ακροβατικές πεζογέφυρες και τα κλειστά κτίρια Έλενα και Αττικού δείχνουν την ανικανότητα των 3 τελευταίων ηγεσιών υπουργείου και την ανικανότητα του μέχρι σήμερα ΙΣΑ να παίξει τον συμβουλευτικό του ρόλο. Η ιατρική εκπαίδευση έγινε διαφημιστική καμπάνια μέσω κακοεκπαιδευμένων φοιτητών ή προνομιακός χώρος ευέλικτων πολυεθνικών να επιβάλουν επισφαλείς και μη τεκμηριωμένες θεραπείες. Οι κομπογιαννίτες διαπρέπουν, το παραφάρμακο διαφημίζεται και πωλείται μέσω διαδικτύου επισφαλώς τα ανύπαρκτα πτυχία αντικαθίστανται από τους επιτήδειους με του ιάτωρες Αγίους η προληπτική ιατρική καμπανάκι διαφήμιση στα ημέτερα κανάλια χωρίς αγγελιόσημο και η απλήρωτη δουλιά καθεστώς.


Όλα τα προβλήματα αυτά δεν μας επιτρέπουν απολογισμό και επανάπαυση. Μακριά από παραγοντισμούς και μικρότητες μπαίνουμε σε νέο πάλι προεκλογικό σκηνικό και μετεκλογικά, είμαστε πολλοί θα γίνουμε η κρίσιμη μάζα να αναμετρηθούμε με όλα αυτά και άλλα από τα προβλήματα. Νέες συμμαχίες θα προκύψουν φίλοι πιθανόν να βρεθούν στα ποτάμια της συντήρησης, είδαμε με έκπληξη παρατάξεις να αρθρώνουν αναιδώς πολιτικό λόγο για την κατάργηση του ΕΣΥ, να προασπίζουν κλειστά νοσήλια, μόνο την ευθανασία των ιδιωτικών ασφαλιστικών δεν προφασίζονται ορκιζόμενες στη σκέψη Μόσιαλου-Γιαννίτση και λοιπών ξινόγλυκων τζανκφουντιστών της σχολής Σικάγο


Είναι ελπιδοφόρο ότι βρέθηκαν μόνο 244 συνάδελφοι που δεν κατάλαβαν ότι το ιατρικό λειτούργημα και ο ανθρωπισμός δεν συμβιβάζονται με το φασισμό, το ρατσισμό και το μίσος. Θα απομονωθούν από τις νοσηρές επιδιώξεις του φυλακισμένου στον Κορυδαλλο ενδιαφερόμενου. Οι προσεταιρισμοί και οι παλινωδίες Πατούλη περιορίζονται από την απόλυτη κυριαρχία που έχασε οριστικά. Προσοχή τα καπελώματα και τις αυθαίρετες ερμηνείες,έχουν έτοιμη την παλινωδία. Παλιότερα η ΚΙΑΝ και οι ΑΙΚ είχαν συνεργαστεί μαζί του σε ανισότιμη βαση. Τους έριξε όπως ο εικονιζόμενος βοσκός το καθοδηγητικό του "καλάμι".

Αμα έχουν τέτοια εμπαθή νομικό σύμβουλο με ύφος ιεροεξεταστή , όπως διέπρεψε στο διήμερο των εκλογών ας τους υπενθυμίσουμε ότι οι επίσημες ειδικότητες είναι 39 και η εν λόγω καταργήθηκε τον Μεσαίωνα , ένα από τα τελευταία θύματά του ο Τζιορντάνο Μπρούνο το 1500. Κάποιοι για την εύρυθμη λειτουργία του συλλόγου θα υποφέρουν πολύ, δεν θα μείνει ο σύλλογος στα χέρια των 17 μόνο εκλεγμένων του ΔΣ, είναι υπόθεση όλων μας να φροντίζουμε για την θεσμική του ευεξία και την μέθεξή του με την κοινωνία.
Δρ Διονύσιος Λαμπαδάριος

Κυριακή, 5 Οκτωβρίου 2014

Προδότες ή παθιασμένοι πατριώτες

 

Προδότες ή παθιασμένοι πατριώτες;
Του Δημήτρη Μάρδα*

Μια πρόσφατη είδηση, που χρήζει βέβαια επιβεβαίωσης, αναφέρει ότι Αμερικανοί επιθεωρητές της Οικονομικής Αστυνομίας των ΗΠΑ, της γνωστής ως Υπηρεσίας Διεθνών Εισοδημάτων (ΙRS), οι οποίοι διερεύνησαν υπεράκτιες εταιρείες σε Καραϊβική, Κύπρο και Παναμά, βρήκαν σημαντικά ποσά που αφορούν δωροδοκία Ελλήνων πολιτικών. Πρόκειται για δεκάδες εκατομμύρια ευρώ που κατεβλήθησαν την περίοδο 2010-2014.

Η όλη συζήτηση για το μαύρο πολιτικό χρήμα φέρει αντανακλαστικά στη μνήμη μας τα όσα υποστήριξε ο οικονομολόγος νομπελίστας Ζ. Στίγκλιτζ, ο οποίος χρησιμοποιώντας πρώτος τον όρο «δωροδοποίηση» στις αρχές του 2000 τόνισε: «Οι εθνικοί ηγέτες πανευτυχείς ξεπουλούν τις εταιρείες παροχής ηλεκτρικού ρεύματος και ύδατος… Θα μπορούσες να δεις πώς ανοίγουν τα μάτια τους, με την προσδοκία της μίζας του 10% που θα καταβληθεί σε λογαριασμό τους σε μια τράπεζα της Ελβετίας», απλά και μόνο γιατί οδήγησαν στην απαξίωση της εθνικής περιουσίας ή ακριβέστερα, όπως χαρακτηριστικά σημειώνει, «επειδή ξύρισαν κάτι δισ. από την τιμή πώλησης εθνικών περιουσιακών στοιχειών…» (Βλ.http://www.gregpalast.com/the-globalizer-who-came-in-from-the-cold/).


Ως προς τις δικές μας ιδιωτικοποιήσεις τα ακόλουθα στοιχεία, που αφορούν πωλήσεις δημόσιας περιουσίας, εύλογα προκαλούν αρχικά συζητήσεις για το κατά πόσο θεωρούνται «δωροδοποιήσεις» ή ιδιωτικοποιήσεις, επιδιώκοντας από την άλλη να ερμηνεύσουν τις προαναφερθείσες δημοσιογραφικές αποκαλύψεις.

Αναλυτικότερα η πρόσφατη τιμή πώλησης της μετοχής του 33% του ΟΠΑΠ προς περίπου 7 ευρώ, όταν το 2001 η αντίστοιχη τιμή εισαγωγής στο Χρηματιστήριο ανερχόταν σε 5,5 ευρώ, το 2003 στα 9,44 ευρώ (κατά τη Β΄ μετοχοποίηση), και το 2005 στα 24,14 ευρώ (κατά την τρίτη μετοχοποίηση), θέτει πολλά ερωτήματα για το κατά πόσο η όλη πώληση θεωρείται «δωροδοποίηση» ή ιδιωτικοποίηση.

Το αεροδρόμιο του Ελληνικού των 6 χιλιάδων στρεμμάτων πουλήθηκε κατά πολλούς για ένα κομμάτι ψωμί, όταν τα 2 χιλιάδες στρέμματα του Πριγκιπάτου του Μονακό παράγουν ετήσιο πλούτο γύρω στα 7 δισ. δολάρια. Παρόμοια φήμη, ως προς το χαμηλό τίμημα που καταβλήθηκε, κυκλοφορεί και για την πώληση του Αστέρα της Βουλιαγμένης.

Η σύμβαση για τον χρυσό της Χαλκιδικής και τα όσα συμφωνήθηκαν από το 2003 και μετά θεωρούνται από πολλούς ότι αποτελούν ίσως τη ληστεία του αιώνα. Αναλυτικότερα, τα περιουσιακά στοιχεία της τότε ιδιοκτήτριας και προς πτώχευση εταιρείας (TVX Hellas), που πουλήθηκαν στο Δημόσιο, ανέρχονταν σε 11 εκατ. ευρώ το 2003. Στην τιμή αυτή το ελληνικό Δημόσιο πούλησε τα μεταλλεία στον επόμενο αγοραστή, που ήταν η κοινοπραξία «Ελληνικός Χρυσός» (συμφερόντων Μπόμπολα). Γιατί άραγε πουλήθηκαν τόσο φτηνά τα μεταλλεία; Το 2004 μια εταιρεία της κοινοπραξίας εξαγόρασε το 21% της «Ελληνικός Χρυσός» προς 100 εκατ. δολάρια (80 εκατ. ευρώ) και το 2007 η ίδια εταιρεία εξαγόρασε το 30% προς 178 εκατ. δολάρια (περίπου 165 εκατ. ευρώ), όταν, όπως σημειώθηκε, το 2003 η «Ελληνικός Χρυσός» αγόρασε το 100% των μεταλλείων μόνο 11 εκατ. ευρώ!

Πολύ κομψά και χωρίς φραστικές ακρότητες η όλη απαράδεκτη εξέλιξη αποτυπώνεται στην Απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής C(2011)1006 με την οποία κρίνεται ότι η πώληση περιουσιακών στοιχείων και γης υπέρ της «Ελληνικός Χρυσός Α.Ε.» ήταν σε τιμή κατώτερη της αξίας τους. Επίσης σημείωνε ότι η απαλλαγή καταβολής των φόρων(!!!) σε συνδυασμό με τη χαμηλή τιμή αποτελούσε κρατική ενίσχυση ασυμβίβαστη με την κοινή αγορά. Στις 13 Οκτωβρίου 2013 ήρθε με τη σειρά του και το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο να παρέμβει επί του θέματος σε βάρος της Ελλάδας.

Βέβαια στην όλη επένδυση υπερπροτάθηκαν –ίσως όχι τυχαία– τα οικολογικά πρόβλημα, ενώ τα οικονομικά στοιχεία της σύμβασης υποτιμήθηκαν και χάθηκαν. Η εταιρεία-αγοραστής έχει αντίθετη άποψη, θεωρώντας λίαν προσοδοφόρα την όλη σύμβαση για το ελληνικό Δημόσιο, άσχετα αν δεν αφήνει ούτε μια ουγκιά χρυσού στη χώρα!

Οπου και αν ψάξουμε διαπιστώνουμε είτε φτηνές τιμές πώλησης της εθνικής περιουσίας είτε δεκάδες παρατυπίες (βλ. ιδιωτικοποίηση ΕΥΑΘ).

Αν όλα όσα αναφέρθηκαν ενδεικτικά ισχύουν και αν επιβεβαιωθούν οι πληροφορίες για το μαύρο πολιτικό χρήμα που ανακάλυψε η IRS, τότε ίσως θα ήταν σκόπιμο να υιοθετηθεί κάποιος νέος όρος στο ελληνικό λεξιλόγιο, καθώς οι όροι γκάνγκστερ ή προδότες δεν αντανακλούν μάλλον την ένταση των πράξεων των όποιων εμπλεκομένων.

Αν όμως αποδειχτεί ότι η ιστορία της IRS είναι κακόβουλο μύθευμα, ότι η 80ή θέση στην κλίμακα της διεθνούς διαφθοράς που κατέχει η χώρα είναι ένα τραγικό λάθος της Διεθνούς Διαφάνειας, ότι ο Ζ. Στίγκλιτζ αναφερόταν σε όλες τις χώρες του πλανήτη, πλην της Ελλάδας, και ότι οι συμβάσεις που απορρέουν από τις προαναφερθείσες ιδιωτικοποιήσεις, και όχι μόνο, είναι πολύ καλύτερες αντίστοιχων περιπτώσεων άλλων χωρών, τότε ο όρος πατριώτης είναι αυτός που αξίζει στους πολιτικούς μας!!!

……………………………………………………………………………………………………………….

* Καθηγητής Τμήματος Οικονομικών Επιστημών του ΑΠΘ

Σύνδεσμος άρθρου : http://www.efsyn.gr/?p=238513